Wstęp

Badanie cytologiczne to podstawowe badanie we wczesnym diagnozowaniu raka szyjki macicy. Polskie Towarzystwo Ginekologiczne zaleca wykonywanie regularnych badań cytologicznych od 25. roku życia lub maksimum 3 lata po inicjacji seksualnej. Diagnozowaniu przedklinicznych zmian nowotworowych pomagają regularne wizyty u ginekologa.

Cel badań

Określenie czynników warunkujących udział pielęgniarek w wykonywaniu badania cytologicznego oraz korzystaniu z wizyt u ginekologa.

Materiał i metody

Badaniem objęto 184 pielęgniarki w województwie lubelskim i podkarpackim. Posłużono się metodą sondażu diagnostycznego. Zastoso-wano autorski kwestionariusz ankiety. W analizie statystycznej wykorzystano test 2. Przyjęto poziom istotności p < 0,05.

Wyniki

W ostatnich 12 miesiącach badanie cytologiczne wykonała co druga pielęgniarka, a co trzecia ponad rok temu. Grupa 6,5% pielęgniarek nie wykonała nigdy badania cytologicznego. Wraz z wiekiem zwiększał się odsetek pielęgniarek, które wykonały cytologię. Średnia wieku pierwszej wizyty u ginekologa w badanej grupie wyniosła 20,34 roku (SD 2,652 roku). Większość pielęgniarek deklarowała posiadanie „stałego ginekologa”, w większości w prywatnym gabinecie. Najczęstszą przyczyną wizyt u ginekologa w grupie pielęgniarek było spraw-dzenie stanu zdrowia oraz ciąża i pojawienie się niepokojących dolegliwości.

Wnioski

Czynniki socjodemograficzne różnicowały udział pielęgniarek w skriningu cytologicznym oraz w wizytach u ginekologa. Większość pielę-gniarek przestrzega zasad dotyczących wykonywania cytologii i poddawania się badaniu u ginekologa. Niepokojącym faktem jest zgłasza-nie się niemal połowy badanej grupy pielęgniarek do lekarza ginekologa dopiero w momencie pojawienia się dolegliwości. Z uwagi na zadania zawodowe i udział pielęgniarek w profilaktyce pierwotnej i wtórnej raka szyjki macicy, należy dążyć do zwiększenia udziału tej grupy kobiet w badaniach skriningowych.