Wstęp. Spożywanie alkoholu i narkotyków przez młodzież ma negatywny wpływ na ich zdrowie i stanowi duże zagrożenie cywilizacyjne.

Cel pracy. Celem pracy jest określenie sytuacji sprzyjających sięganiu po alkohol i narkotyki oraz miejsc ich spożywania, a także poznanie
sposobów ograniczenia tych używek uznawanych za istotne przez młodzież.

Materiał i metody. Do badań wykorzystano kwestionariusz ankiety, który wypełniło 918 gimnazjalistów — 58% dziewcząt i 42% chłopców w wieku 13–16 lat, z 5 szkół w Szczecinie. Wyniki poddano analizie statystycznej.

Wyniki. Po alkohol młodzież najczęściej sięga na spotkaniach z rówieśnikami (76%), na uroczystościach rodzinnych (53%), z okazji sukcesów w szkole (50%), a także bez okazji (48%). Natomiast narkotyki gimnazjaliści najczęściej zażywają na imprezach sportowych (58%), w chwili bezradności (40%) lub bez żadnej okazji (35%). Za najskuteczniejszą metodę ograniczenia zjawiska uzależnień uczniowie uznają pomoc koleżanek i kolegów oraz usuwanie ze szkół uczniów zażywających narkotyki. W przypadku uzależnienia gimnazjaliści oczekują pomocy przede wszystkim od rodziców.

Wnioski. Picie alkoholu i zażywanie narkotyków przez młodzież jest poważnym problemem, mocno związanym z jej funkcjonowaniem
w grupie społecznej (rodzina, rówieśnicy). Akceptacja spożywania alkoholu przez rodzinę istotnie zmniejsza szansę na ograniczenie tego
zjawiska wśród młodzieży.