Dzieci i młodzież chorujące na cukrzycę typu 1 są narażone na ostre i przewlekłe powikłania, które pojawiają się nagle i są bezpośrednim
zagrożeniem życia. Przewlekle powikłania przebiegają początkowo bezobjawowo i są długotrwałe, stanowiąc główną przyczynę inwalidztwa
i skrócenia życia chorych. Edukacja zdrowotna pełni nie tylko rolę wspomagającą leczenie, ale także jest jednym z podstawowych
elementów terapii cukrzycy. Łączy wszystkie czynniki, które wpływają na prawidłowy i optymalny proces leczenia. Należą do nich czynniki
zależne od zespołu terapeutycznego, takie jak realizacja właściwego protokołu leczenia i szeroko pojętej opieki pielęgniarskiej. Od pacjenta
i jego rodziny zależy właściwe przestrzeganie diety, samokontrola oraz podejmowanie kontrolowanego wysiłku fizycznego. Według
Joslin, twórcy współczesnej diabetologii, „chorzy, którzy wiedzą najwięcej o specyfice cukrzycy, żyją najdłużej”. Dobrze przeprowadzona
edukacja umożliwia wyrównanie metaboliczne cukrzycy, zapobiega wystąpieniu ostrych i przewlekłych powikłań. W niniejszej pracy przedstawiono
podział, cele, wskazania, zalety i wady edukacji indywidualnej, grupowej i samokształcenia oraz omówiono klasyfikację metod
nauczania i środków dydaktycznych. Opisano zasady, którymi powinien się kierować każdy edukator, oraz podkreślono znaczenie czynników
wpływających na przebieg procesu edukacji i jej wynik.

Problemy Pielęgniarstwa 2011; 19 (3): 411–415