eISSN: 2084-9893
ISSN: 0033-2526
Dermatology Review/Przegląd Dermatologiczny
Current issue Archive Manuscripts accepted About the journal Special Issues Editorial board Abstracting and indexing Subscription Contact Instructions for authors Ethical standards and procedures
SCImago Journal & Country Rank
4/2015
vol. 102
 
Share:
Share:
more
 
 
Original paper

Nail lesions as a main manifestation of lichen nitidus

Michał Sobjanek
,
Joanna Lakomy

Przegl Dermatol 2015, 102, 336–339
Online publish date: 2015/09/22
Article file
- Zmiany paznokciowe.pdf  [2.35 MB]
Get citation
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 
 

WPROWADZENIE

Liszaj lśniący (lichen nitidus) jest rzadką, przewlekłą, idiopatyczną dermatozą zapalną występującą najczęściej u dzieci i młodych dorosłych. W przebiegu schorzenia pojawiają się drobne, lśniące, monomorficzne, lichenoidalne grudki zlokalizowane zwykle na skórze prącia, kończyn i tułowia. Rzadko spotyka się zmiany uogólnione, hiperkeratotyczne dłoni i stóp oraz zmiany śluzówkowe. Znane są ponadto mniej typowe postaci liszaja lśniącego: perforująca oraz związana z promieniowaniem słonecznym (lichen nitidus actinicus) [1, 2].
Do zajęcia aparatu paznokciowego w przebiegu choroby dochodzi niezwykle rzadko. Dotychczas w piśmiennictwie światowym opisano zaledwie pojedyncze takie przypadki [3, 4]. W polskojęzycznej literaturze medycznej schorzenie praktycznie nie jest reprezentowane, stąd celowe, zdaniem autorów, wydawało się jego przedstawienie.

CEL PRACY

Przedstawienie przypadku dziecka, u którego zmiany paznokciowe były główną manifestacją kliniczną liszaja lśniącego.

OPIS PRZYPADKU

Ogólnie zdrowego, 7-letniego chłopca rasy kaukaskiej konsultowano z powodu podłużnego pobruzdowania i blaszkowatego rozdzielania się płytki paznokciowej palucha prawego (trachyonychia). Zmiany obserwowano od kilku miesięcy. W kilkakrotnie wykonywanych badaniach mikologicznych nie stwierdzono obecności grzybów. W rodzinie nie występowały przewlekłe choroby zapalne skóry. W badaniu fizykalnym odnotowano drobne ogniska hiperpigmentacyjne i zejściowe drobne grudki na skórze palucha prawego oraz cechy nieznacznego stanu zapalnego w obrębie dystalnego wału paznokciowego (ryc. 1). Ponadto na skórze czoła, kończyn górnych i tułowia obserwowano skupiska drobnych, monomorficznych, asymptomatycznych grudek w kolorze skóry (ryc. 2 A, B). W obrazie histopatologicznym bioptatu skóry stwierdzono ograniczone ognisko nacieku limfohistiocytarnego pod naskórkiem wykazującym w tym obszarze odczyn lichenoidalny (ryc. 3). Na podstawie całości obrazu klinicznego i histopatologicznego rozpoznano liszaj lśniący. Ze względu na łagodny przebieg schorzenia odstąpiono od leczenia, informując rodziców o możliwej tendencji do spontanicznej remisji zmian skórnych.

OMÓWIENIE

Pierwsze, pochodzące z 1901 roku, doniesienie z piśmiennictwa dotyczące liszaja lśniącego zawdzięczamy Pinkusowi [5]. Zarówno etiopatogeneza schorzenia, jak i jego odrębność nozologiczna w stosunku do liszaja płaskiego jest przedmiotem dyskusji. Wydaje się jednak, że u podłoża obu schorzeń leżą różne zjawiska immunologiczne, za czym przemawiają odrębności w obrazie histopatologicznym i składzie nacieku zapalnego [1, 6]. Istnieją doniesienia o rodzinnym występowaniu liszaja lśniącego oraz jego współistnieniu z atopowym zapaleniem skóry, chorobą Leśniowskiego-Crohna czy przewlekłym, młodzieńczym zapaleniem stawów [7–11].
Liszaj lśniący występuje rzadko i sporadycznie zajmuje aparat paznokciowy. Wśród 82 pacjentów pediatrycznych ze zmianami paznokciowymi nie obserwowano żadnego przypadku liszaja lśniącego [12]. Autorom udało się odnaleźć w piśmiennictwie zaledwie 7 podobnych przypadków [13]. Większość chorych stanowiły dzieci w wieku 4–10 lat. Trzy przypadki opisane przez Munro i wsp. [2] dotyczyły dorosłych, u których oprócz zmian paznokciowych obserwowano hiperkeratozę dłoniowo-podeszwową. U przedstawianego dziecka zmiany paznokciowe miały charakter trachyonychii. Inni autorzy opisywali ponadto występowanie objawu naparstkowania. Wydaje się, że występujące w przebiegu liszaja lśniącego zmiany paznokciowe mają mniejsze nasilenie (nie obserwuje się objawu skrzydlika czy anonychii) w porównaniu z liszajem płaskim, którego należy uwzględnić w diagnostyce różnicowej.
Liszaj lśniący z reguły nie wymaga leczenia. Nie ma dla tego schorzenia specyficznej terapii. W przypadku zmian skórnych najczęściej wykorzystuje się miejscowe preparaty glikokortykosteroidowe, inhibitory kalcyneuryny oraz retinoidy. Brakuje doniesień o leczeniu zmian paznokciowych w przebiegu liszaja lśniącego u dzieci; podobnie jak w prezentowanym przypadku inni autorzy odstąpili od leczenia. Zastosowany u osoby dorosłej przez Munro i wsp. [2] etretynat był nieskuteczny.

WNIOSKI

Przedstawiony przypadek zwraca uwagę na konieczność włączenia liszaja lśniącego do grupy schorzeń wywołujących zmiany paznokciowe u dzieci.

Konflikt interesów

Autorzy deklarują brak konfliktu interesów.

Piśmiennictwo

1. Wiśnicka B., Reich A., Baran E.: Lichenoid eruptions in children. Postep Derm Alergol 2005, 22, 14-22.
2. Munro C.S., Cox N.H., Marks J.M., Natarajan S.: Lichen nitidus presenting as palmo-plantar hyperkeratosis and nail dystrophy. Clin Exp Dermatol 1993, 18, 381-383.
3. Kellet J.K., Beck M.H.: Lichen nitidus associated with distinctive nail changes. Clin Exp Dermatol 1984, 9, 201-204.
4. Natarajan S., Dick D.C.: Lichen nitidus associated with nail changes. Int J Dermatol 1986, 25, 461-462.
5. Pinkus F.: Uber Eine Neue Knochtenformige Hauteruption: Lichen nitidus. Arch Dermatol Syph 1907, 85, 11-36.
6. Smoller B.R., Flynn T.C.: Immunohistochemical examination of lichen nitidus suggests that it is not a localised papular variant of lichen planus. J Am Acad Dermatol 1992, 27, 232-236.
7. Kato N.: Familial lichen nitidus. Clin Exp Dermatol 1995, 20, 336-338.
8. Marks R., Wilson Jones E.: Familial lichen nitidus: the simultaneous occurrence of lichen nitidus in brothers. Trans St Johns Hosp Dermatol Soc 1970, 56, 165-167.
9. Lestringant G., Piletta P., Feldmann R., Galadari I., Frosserd P.M., Saurat J.H.: Coexistence of atopic dermatitis and lichen nitidus in three patients. Dermatology 1996, 192, 171-173.
10. Bercedo A., Cabero M.J., Garcia-Consuegra J., Hernado M., Yaez S., Fernandez-Lloica H.: Generalized lichen nitidus and juvenile chronic arthritis: an undescribed association. Pediatr Dermatol 1999, 16, 406-407.
11. Kano Y., Shiohara T., Yagita A., Nagishima M.: Erythema nodosum, lichen planus and lichen nitidus in Crohn’s disease: report of a case and analysis of T cell receptor V gene expression in the cutaneous and intestinal lesions. Dermatology 1995, 190, 59-63.
12. Sobjanek M., Michajłowski I., Konczalska M., Włodarkiewicz A., Roszkiewicz J.: Childhood nail alterations in Polish population. Acta Dermatovenerol Croat 2012, 20, 95-97.
13. Tay E.Y., Ho M.S., Chandran N.S., Lee J.S., Heng Y.K.: Lichen nitidus presenting with nail changes – case report and review of the literature. Pediatr Dermatol 2015, 32, 386-388.

Otrzymano: 29 III 2015 r.
Zaakceptowano: 24 IV 2015 r.
Copyright: © 2015 Polish Dermatological Association. This is an Open Access article distributed under the terms of the Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0) License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/), allowing third parties to copy and redistribute the material in any medium or format and to remix, transform, and build upon the material, provided the original work is properly cited and states its license.
Quick links
© 2020 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe