Zjawisko migracji personelu medycznego, staje się coraz większym problemem który zagraża zarówno
krajom rozwijającym się jak i rozwiniętym. W artykule podjęto analizę wyzwań w zakresie planowania
personelu i organizacji systemu przed którymi staje system opieki zdrowotnej w Polsce. Odpowiedzią
na dynamiczny wzrost migracji personelu medycznego powinny być odpowiednie działania na poziomie
krajowym, regionalnym i międzynarodowym. Analiza przyczyn migracji pielęgniarek wskazuje, że
proces ten jest uwarunkowany wieloma czynnikami nie tylko finansowymi. Kierunki i nasilenie migracji
pielęgniarek zmieniają się wraz ze zmianami politycznymi i gospodarczymi na świecie. Niedostateczny
rozwój systemów danych dotyczących migracji personelu medycznego nie pozwala na pełną i wiarygodną
ocenę tego zjawiska. Większość źródeł potwierdza, że zjawisko migracji będzie się rozwijać a
migracja czasowa będzie głównym wyzwaniem najbliższych lat. Migracja zagraniczna polskich pielęgniarek
jest tylko jednym z objawów systemowych problemów pielęgniarstwa w Polsce. W podsumowaniu
zostały przedstawione rekomendacje dla Polski dotyczące zarządzania migracją pielęgniarek
obejmujące: poprawę warunków pracy personelu, rozwijanie baz danych dotyczących zjawiska migracji,
rozwój współpracy międzysektorowej i międzynarodowej w tej dziedzinie.