Przepływ krwi (F) zależy od gradientu ciśnień, czyli różnicy pomiędzy ciśnieniem tętniczym (PA) i żylnym (PV) oraz od oporu naczyniowego (R) [wzór 1.] (PA – PV) F = ––––––––– [wzór 1.] R Opór naczyniowy (R) zależy od lepkości krwi (h), długości naczynia (L) i czwartej potęgi promienia naczynia (r4) [wzór 2.] h • L R µ –––––– [wzór 2.] r4 Jeżeli do wzoru na przepływ [wzór 1.] zostanie podstawiony wzór na opór [wzór 2.], to otrzymamy zależność opisaną w 1840 roku przez francuskiego fizjologa Jeana Loisa Poiseuille’a (równanie Poiseuille’a): DP • r4 F µ ––––––– [wzór 3.] h • L Zależności tej nie można odnieść do przepływu krwi, gdyż lepkość krwi zmienia się wraz z prędkością przepływu. Wzór ten charakteryzuje jednak relację pomiędzy średnicą tętnic a oporem. Niewielkie zmniejszenie przekroju naczyń, na przykład w wyniku skurczu tętniczek oporowych lub obrzęku komórek śródbłonka w naczyniach kapilarnych, powoduje znaczny wzrost oporu w mikrokrążeniu. Inną wynikającą z tego wzoru zależnością jest to, że opór rośnie wraz z lepkością krwi. Całkowity opór (Rt) w rozgałęziającym się stopniowo układzie naczyń (duże naczynia tętnicze, arteriole, kapilary, drobne naczynia żylne, żyły) jest sumą oporów względnych w poszczególnych odcinkach naczyniowych, co można wyrazić wzorem: Rt = 1 (tętnice) + 70 (arteriole) + 20 (kapilary) + 8 (drobne naczynia żylne) + 1 (żyły) Jeżeli zmiana miażdżycowa w tętnicy nasierdziowej zwiększy opór przepływu pięciokrotnie, to całkowity opór (Rt) wzrośnie jedynie o 5% (opór w tętnicach stanowi 1% oporu całkowitego). Przy takim samym wzroście oporu w arteriolach, opór całkowity zwiększy się o 350%. Zgodnie ze wzorem Poisseuille’a blaszka miażdżycowa, powodująca zmniejszenie promienia tętnicy wieńcowej o 50%, zwiększy opór przepływu 16-krotnie, ale ponieważ udział tętnic w oporze całkowitym stanowi 1%, wzrost oporu w całym układzie wyniesie tylko 16% [1]. Dlatego też nawet 70% zwężenie pozostające po reperfuzji farmakologicznej nie stanowi istotnej hemodynamicznie przeszkody dla przepływu krwi i powrotu funkcji lewej komory [2]....


Pełna treść artykułu...