Postawiono hipotezę związku serotoniny z rozwojem zmian włóknisto-torbielowatych gruczołu piersiowego, prowadzącym ewolucyjnie od podtypu włóknistego poprzez torbielowaty do włóknisto-torbielowatego. Powyższą hipotezę postanowiono zweryfikować poprzez zbadanie stężeń serotoniny w osoczu krwi u kobiet ze zmianami włóknisto-torbielowatymi gruczołu piersiowego w porównaniu z grupą kontrolną kobiet zdrowych oraz określenie korelacji między stężeniem serotoniny a podtypami zmian włóknisto-torbielowatych gruczołu piersiowego. Badanie przeprowadzono u 113 miesiączkujących kobiet. Grupa kontrolna obejmowała 32 kobiety (średnia wieku 44,9±4,4 lata) bez zmian patologicznych w obrębie gruczołów piersiowych. Grupa badana obejmowała 81 kobiet (średnia wieku 45,5±3,5 lat) ze zmianami włóknisto-torbielowatymi gruczołów piersiowych. Obie grupy z zależności od wieku podzielono na 2 podgrupy, w przedziałach wiekowych 40–44 i 45–51 lat. Zmiany włóknisto-torbielowate podzielono na podtypy: włóknisty, torbielowaty, włóknisto-torbielowaty. U kobiet w przedziałach wiekowych 40–44 i 45–51 lat stwierdzono istotnie wyższe stężenie serotoniny w osoczu krwi (p<0,001; p<0,01) w porównaniu do grupy kontrolnej. Szczególnie wysokie stężenie w osoczu krwi stwierdza się u kobiet z mlekotokiem (p<0,001). Pomiędzy podtypami zmian włóknisto-torbielowatych gruczołu piersiowego a stężeniem serotoniny stwierdzono przeciętną, istotną, dodatnią korelację (R=0,3625; p<0,001).

Wnioski: 1. Zwiększona serotoninemia u kobiet ze zmianami włóknisto-torbielowatymi gruczołu piersiowego, w porównaniu do kobiet zdrowych przemawia za udziałem tej monoaminy w rozwoju tego schorzenia. 2. Dodatnia korelacja między stężeniem serotoniny w osoczu krwi a podtypami zmian włóknisto-torbielowatych gruczołu piersiowego świadczy o wzroście aktywności układu serotoninergicznego u tych kobiet w miarę narastania zmian.