Wprowadzenie. Podstawowym źródłem witaminy D₃ w organizmie człowieka jest jej skórna synteza pod wpływem ekspozycji na promieniowanie ultrafioletowe (UV). Obecnie ograniczony czas pobytu ludzi na wolnym powietrzu jest jedną z przyczyn deficytu tej witaminy. Dla osiągnięcia zalecanej dziennej dawki witaminalnej 2000 IU nie wystarczy przypadkowe naświetlanie i dlatego należy opracować odpowiednią strategię postępowania, biorąc pod uwagę warunki klimatyczne w Polsce.

Cel pracy. Zaprezentowanie scenariusza pobytu w miejscach nasłonecznionych w Polsce, tak aby uzyskać wymaganą dzienną dawkę witaminy D₃ bez narażenia się na nadmierne promieniowanie rumieniotwórcze.

Materiał i metodyka. Zastosowano model matematyczny do wyznaczenia dawek promieniowania ultrafioletowego dla następujących scenariuszy pobytu na wolnym powietrzu: zastosowanie przez cały czas kremu z wysokim faktorem (SPF), krótkie początkowe opalanie bez ochrony i fotoprotekcja w dalszej części dnia. Obliczenia przeprowadzono dla osób z fototypem II i III przebywających w popularnych miejscowościach wypoczynkowych w Polsce w sezonie wiosenno-letnim.

Wyniki. W Polsce w okresie wiosenno-letnim możliwa jest skórna synteza witaminy D₃ w ilości 2000 IU dziennie bez pojawienia się rumienia na skórze. Dla osób z fototypem skóry II lub III wystarczy krótki (20–30-minutowy) pobyt w miejscach nasłonecznionych w godzinach okołopołudniowych. Następnie należy zastosować filtr z SPF30. Ubranie powinno odsłaniać co najmniej ręce i nogi od kolan w dół.

Wnioski. Unikanie nasłonecznienia w godzinach okołopołudniowych lub stosowanie fotoprotekcji przez cały czas pobytu na wolnym powietrzu nie pozwala na uzyskanie właściwych dawek witaminy D₃.