eISSN: 1644-4116
ISSN: 1429-8538
Psychoonkologia
Bieżący numer Archiwum Artykuły zaakceptowane O czasopiśmie Bazy indeksacyjne Prenumerata Kontakt Zasady publikacji prac
NOWOŚĆ
Portal dla onkologów!
www.eonkologia.pl
3/2014
vol. 18
 
Poleć ten artykuł:
Udostępnij:
więcej
 
 
streszczenie artykułu:
Artykuł oryginalny

Ocena wpływu wsparcia społecznego na psychiczne przystosowanie do choroby nowotworowej pacjentów w trakcie leczenia paliatywnego lub radykalnego

Julia Wyszomirska, Maksymilian Gajda, Jacek Janas, Mariusz Gomulski, Jerzy Wydmański

Psychoonkologia 2014; 3: 89–96
Data publikacji online: 2014/10/15
Pełna treść artykułu
Pobierz cytowanie
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 
Wstęp: Przystosowanie do choroby nowotworowej można traktować jako szczególną strategię radzenia sobie ze stresem. Czynnikiem, który może odgrywać rolę bufora wobec sytuacji trudnych, jest wsparcie społeczne. Celem badania była ocena zależności między subiektywnym spostrzeganiem różnych wymiarów wsparcia społecznego i stosowaniem konstruktywnych bądź destrukcyjnych strategii adaptacyjnych w sytuacji choroby nowotworowej u pacjentów w trakcie terapii paliatywnej lub radykalnej.

Materiał i metody: Zbadano 89 chorych na nowotwory złośliwe w trakcie leczenia paliatywnego (n = 60) lub radykalnego (n = 29). Wykorzystano dwa narzędzia samoopisowe: Skalę Przystosowania Psychicznego do Choroby Nowotworowej Mini-MAC oraz Berlińskie Skale Wsparcia Społecznego (BSSS).

Wyniki i wnioski: Badane grupy pacjentów różnią się pod względem relacji między poszczególnymi wymiarami wsparcia społecznego oraz ich wpływem na korzystanie ze strategii konstruktywnych lub destrukcyjnych w przystosowaniu do choroby nowotworowej. Dla przystosowania do choroby nowotworowej nie jest szczególnie istotne, jak osoba chora ocenia aktualnie otrzymywane wsparcie, ale jak spostrzega jego dostępność w sytuacji, kiedy będzie potrzebne. W obu badanych grupach siła wpływu spostrzeganych możliwości otrzymania wsparcia na przystosowanie do choroby jest różna. Silniejszy pozytywny wpływ widoczny jest w grupie chorych leczonych paliatywnie, u których wiąże się z korzystaniem z konstruktywnych strategii. U chorych w trakcie terapii radykalnej ogranicza się on do mniejszej tendencji do używania strategii destrukcyjnych.

Background: Adjustment to cancer can be treated as a particular form of coping strategies. Social support is a factor which can play a role as a buffer against difficult situations and stress. The aim of the study was to evaluate the relation between the subjective evaluation of different dimensions of social support and the constructive or destructive adaptive style of coping in cancer patients in palliative or radical treatment.

Material and methods: The study involved 89 cancer patients who were treated palliatively (60 patients) or radically (29 patients). Two self-report tools were used: the Mental Adjustment to Cancer Mini-MAC and Berlin Social Support Scales (BSSS).

Results and conclusions: The examined groups of patients differ in terms of the relations between particular dimensions of social support and their influence on the use of constructive or destructive coping strategies in adjustment to cancer. For the adjustment to cancer, it is not particularly essential how the patient evaluates the actually received social support, but how they perceive its availability in an emergency situation. In both examined groups, the influence of perceived available social support on adjustment to illness is different. A stronger positive influence can be seen in the group of patients in palliative treatment, in whom it relates to the use of constructive coping strategies. In patients in radical treatment, it is connected with a lower tendency to the use of destructive coping strategies.
słowa kluczowe:

wsparcie społeczne, przystosowanie do choroby nowotworowej, przystosowanie psychologiczne, radzenie sobie ze stresem, terapia paliatywna, nowotwór

referencje:
Sęk H, Cieślak R. Wsparcie społeczne – sposoby definiowania, rodzaje i źródła wsparcia, wybrane koncepcje teoretyczne. W: Sęk H, Cieślak R (red.). Wsparcie społeczne, stres i zdrowie. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2011; 11-28. 
Knoll N, Schwarzer R. Prawdziwych przyjaciół… Wsparcie społeczne, stres, choroba i śmierć. Sęk H, Cieślak R (red.). Wsparcie społeczne, stres i zdrowie. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2011; 29-48. 
De Walden-Gałuszko K. Psychoonkologia w praktyce klinicznej. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011; 49-58. 
Watson M, Santos dos M, Greer S, Baruch J, Bliss J. The Mini-MAC: further development of Mental Adjustment to Cancer Scale. J Psychosoc Oncol 1994; 12: 33-46. 
Watson M, Greer S, Young J, Inayat Q, Burgess C, Robertson B. Development of a questionnaire measure of adjustment to cancer: the MAC scale. Psychol Med 1988; 18: 203-209. 
Juczyński Z. Narzędzia pomiaru w promocji i psychologii zdrowia. Pracownia Testów Psychologicznych, Warszawa 2009; 167-178. 
Łuszczyńska A, Kowalska M, Mazurkiewicz M, Schwarzer R. Berlińskie Skale Wsparcia Społecznego (BSSS). Wyniki wstępnych badań nad adaptacją skal i ich własnościami psychometrycznymi. Studia Psychologiczne 2006; 44: 17-27. 
http://userpage.fu-berlin.de/~health/soc_pol.htm 
Merluzzi TV, Martinez-Sanchez MA. Assessment of self-efficacy and coping with ovarian cancer: development and validation of the cancer behaviour inventory. Health Psychology 1997; 16: 163-170. 
Mielcarek P, Kozaka J. Funkcjonowanie emocjonalne chorych z objawami niepowodzenia chemioterapii zaawansowanego raka jajnika. Psychoonkologia 2006; 10: 9-14. 
Brady SS, Helgeson VS. Social support and adjustment to recurrence of breast cancer. J Psychosoc Oncol 1999; 17: 37-55. 
Manne S, Alfieri T, Taylor K, Dougherty J. Preferences for spousal support among individuals with cancer. J Appl Soc Psychol 1999; 29: 722-749. 
Goodwin PJ, Leszcz M, Ennis M i wsp. The effect of group psychosocial support on survival in metastatic breast cancer. N Engl J Med 2001; 345: 1719-1726. 
Helgeson V S, Cohen S. Social support and adjustment to cancer: reconciling descriptive, correlational, and intervention research. Health Psychology 1996; 15: 135-148. 
Newell SA, Sanson-Fisher RW, Savolainen NJ. Systematic review of psychological therapies for cancer patients: overview and recommendations for future research. J Natl Cancer Inst 2002; 94: 558-584. 
Schwarzer R, Knoll N. Functional roles of social support within the stress and coping process: a theoretical and empirical overview. Int J Psychol 2007; 42: 243-252. 
Boehmer S, Luszczynska A, Schwarzer R. Coping and quality of life after tumor surgery: Personal and social resources promote different domains of quality of life. Anxiety Stress Coping 2007; 20: 61-75. 
De Leeuw JRJ, De Graeff A, Ros WJG, Hordijk GJ, Blijham GH, Winnubst JAM. Negative and positive influences of social support on depression in patients with head and neck cancer: a prospective study. Psycho-Oncology 2000; 9: 20-28. 
Coriell M, Cohen S. Concordance in the face of a stressful event: When do members of a dyad agree that one person supported the other? J Pers Soc Psychol 1995; 69: 289-299. 
Schwarzer R, Knoll N. Functional roles of social support within the stress and coping process: A theoretical and empirical overview. Int J Psychol 2007; 42: 243-252. 
Kenny DA. Models of non-independence in dyadic research. J Soc Pers Relat 1996; 13: 279-294. 
Reynolds JS, Perrin NA. Mismatches in social support and psychosocial adjustment to breast cancer. Health Psychology 2004; 23: 425-430. 
Pierce GR, Sarason IG, Sarason BR. General and relationship-based perceptions of social suport: are two constructs better than one? J Pers Soc Psychol 1991; 61: 1028-1039. 
Michałowska-Wieczorek I. Rola wsparcia w zmaganiu się z chorobą nowotworową. Psychoonkologia 2006; 10: 51-56. 
Dunkell-Schetter C, Bennet T. Differentiating the cognitive and behavioural aspects of social support. W: Sarason BR, Sarason IG, Pierce GR (red.). Social Support: An Interactional view. Wiley and Sons, New York 1990: 267-296. 
Scott JL, Halford K, Ward BG. United we stand?: The effects of a couple-coping intervention on adjustment to early stage breast or gynecological cancer. J Consult Clin Psychol 2004; 72: 1122-1135. 
Burgess C, Cornelius V, Love S, Graham J, Richards M, Ramirez A. Depression and anxiety in women with early breast cancer: five year observational cohort study. BMJ 2005; 330: 702.
© 2019 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe