eISSN: 2450-4459
ISSN: 2450-3517
Lekarz POZ
Bieżący numer Archiwum Artykuły zaakceptowane O czasopiśmie Bazy indeksacyjne Prenumerata Kontakt Zasady publikacji prac
3-4/2019
vol. 5
 
Poleć ten artykuł:
Udostępnij:
więcej
 
 
streszczenie artykułu:
Wytyczne/zalecenia

Bezpieczne stosowanie benzodiazepin w podstawowej opiece zdrowotnej – rekomendacje dla lekarzy rodzinnych

Przemysław Bieńkowski
,
Jerzy Samochowiec
,
Halina Sienkiewicz-Jarosz
,
Adam Wichniak
,
Agnieszka Mastalerz-Migas

Data publikacji online: 2019/10/07
Pełna treść artykułu
Pobierz cytowanie
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 

Wstęp

Benzodiazepiny (BDZ) są lekami, które przez lata były nadużywane. Z uwagi na ich potencjał uzależniający oraz potencjalne działania niepożądane bardzo ważne jest, aby lekarz rodzinny znał aktualny stan wiedzy dotyczący wskazań i środków ostrożności w przypadku leczenia pacjenta BDZ.
Opracowany dokument jest próbą usystematyzowania podstawowej wiedzy o działaniu, wskazaniach oraz innych istotnych aspektach stosowania BDZ. Podsumowaniem dokumentu jest „Dziesięć przykazań stosowania benzodiazepin dla lekarza rodzinnego” – spis najważniejszych uwag o tych lekach, istotnych z punktu widzenia lekarza rodzinnego.

Charakterystyka leków z grupy benzodiazepin

Mechanizm działania – podobieństwa, różnice, wybór leku

Potoczna nazwa „benzodiazepiny” oznacza grupę leków o podobnej budowie chemicznej i wspólnym mechanizmie działania farmakologicznego, ale o zróżnicowanym profilu farmakokinetycznym (czas działania, metabolizm).
W ośrodkowym układzie nerwowym leki te nasilają oddziaływanie najważniejszego naturalnego neuro­przekaźnika o działaniu hamującym, tj. kwasu -aminomasłowego (GABA), na receptory GABAA [1]. W praktyce klinicznej, wtórnie do powyższego mechanizmu, wszystkie pochodne benzodiazepiny (np. alprazolam, diazepam, estazolam, klonazepam, klorazepat, lorazepam, midazolam, oksazepam, temazepam) wywierają działanie uspokajające, przeciwlękowe, nasenne, amnestyczne, miorelaksacyjne i przeciwdrgawkowe [2–4].
Podobny mechanizm działania do BDZ wykazują ze starszych leków barbiturany, a z nowszych tzw. leki „Z” (zolpidem, zopiklon, zaleplon). Barbiturany są uznawane za leki bardziej toksyczne od BDZ, ponieważ mogą aktywować receptory GABAA, a w konsekwencji działać depresyjnie na układ nerwowy niezależnie od naturalnego przekaźnika – GABA. Leki „Z” uznawano z kolei w przeszłości za bezpieczniejsze od BDZ, jednak wiele doniesień z ostatnich lat wskazuje na szereg problemów z bezpieczeństwem tych preparatów, w tym na znaczące i podobne do BDZ ryzyko uzależnienia. Ze względu na podobny mechanizm działania i ryzyko interakcji nie należy łączyć ze sobą poszczególnych BDZ, leków „Z” oraz barbituranów [4–6].
Wspólny dominujący mechanizm działania sprawia, że podział BDZ w zależności od profilu klinicznego nie jest łatwy. Za typową pochodną uspokajająco-nasenną o korzystnym z...


Pełna treść artykułu...
© 2019 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe