Wstęp. Wyniki przeprowadzonych w ostatnich latach badań świadczą o wzroście częstości występowania składowych zespołu metabolicznego (MS) wśród dorosłych, a także w grupie dzieci i młodzieży. Niewiele jest danych na temat rozpowszechnienia w grupie młodych dorosłych komponentów MS oraz badań ukazujących kierunek ich zmian w kluczowym dla dalszego życia okresie, jakim jest końcowa faza adolescencji.

Cel. Celem pracy była ocena częstości występowania komponentów MS oraz ich zmian w okresie rocznej obserwacji w grupie młodzieży kończącej szkołę ponadgimnazjalną.

Materiały i metody. Badania przeprowadzono 2-krotnie w odstępie 12 miesięcy wśród 141 uczniów szkoły ponadgimnazjalnej, w wieku od 17 do 19 roku życia. Badania obejmowały pomiar obwodu talii i ciśnienia tętniczego krwi (BP) oraz oznaczenie stężenia HDL-cholesterolu (HDL-C), triglicerydów (TG) i glukozy z krwi żylnej. Wyniki zinterpretowano, odnosząc się do kryteriów Międzynarodowej Federacji Diabetologicznej (IDF) z 2007 roku. W analizach statystycznych za poziom istotności przyjęto wartość p < 0,05.

Wyniki. Po 12 miesiącach istotnie zwiększyła się liczba osób, u których obwód talii spełniał kryteria rozpoznawanie MS ogółem (p = 0,004) i wśród kobiet (p = 0,009). Wzrosła znamiennie częstość rozpoznawania podwyższonych wartości BP w badanej grupie (p < 0,001) oraz wśród mężczyzn (p < 0,001). W okresie roku zaobserwowano istotny wzrost średnich wartości obwodu talii (p < 0,001) i skurczowego ciśnienia tętniczego krwi (SBP) (p < 0,001) zarówno w grupie kobiet (p < 0,001 i p < 0,001), jak i mężczyzn (p < 0,001 i p < 0,001). Wśród mężczyzn odnotowano także wzrost stężenia TG (p = 0,016).

Wnioski. Stwierdzony w okresie obserwacji znamienny wzrost komponentów MS wśród badanej młodzieży wskazuje na potrzebę identyfikacji i monitorowania tych zmian celem podjęcia skutecznych działań promocji zdrowia.

Problemy Pielęgniarstwa 2015; 23 (4): 458–464