Cel: Ocena wyników leczenia nawrotowego wypadania odbytnicy.

Materiał i metody: Przebadano 16 pacjentów, którzy byli operowani z powodu nawrotowego wypadania odbytnicy w la­tach 1998–2010. Do badania włączono 14 kobiet i 2 mężczyzn w wieku 42–92 lat (średnia 69 lat). Pierwotnie brzusznej rektopeksji poddano 5 pacjentów. Jeden z nich przebył wycięcie esicy z dostępu brzusznego, natomiast pozostali zostali zakwalifikowani do operacji z dostępu kroczowego. Rektosigmoidektomię wykonano u 3 chorych, operację sposobem Delorma u 2 chorych, zabieg sposobem Thierscha u 4 pa­cjentów i plastykę krocza u 1 chorego. Nawrót choroby leczono rektopeksją brzuszną u 7 pacjentów, umocowanie krocza, pochwy i odbytnicy z wszczepem siatkowym wykonano u 3 ko­biet, rektopeksję brzuszną z resekcją esicy przeprowadzono u 2 chorych, operację sposobem Altemeiera u 7 pacjentów i za­bieg sposobem Longo u 1 osoby.

Wyniki: Trwałe umocowanie odbytnicy uzyskano w 12 przypadkach (75%). Kolejne nawroty wypadania zaobserwowano u 3 pacjentów operowanych sposobem Altemeiera i u 1 chore­go poddanego wcześniej operacji sposobem Longo. Pacjenci przed leczeniem operacyjnym i po nim nie różnili się istotnie zarówno pod względem nietrzymania, jak i trudności w wydalaniu stolca.

Wnioski: Rektopeksja brzuszna jest metodą z wyboru u pa­cjentów zakwalifikowanych do leczenia chirurgicznego z powodu nawrotowego wypadania odbytnicy. Połączenie rektopeksji brzusznej z terapią innych chorób struktur dna miednicy umożliwia uzyskanie lepszego wyniku czynnościowego. Le­czenie nawrotu wypadania odbytnicy z dostępu kroczowego często prowadzi do kolejnych nawrotów choroby.