Wstęp. Wraz z postępem przewlekłej choroby nerek (PChN) u chorych zakwalifikowanych do leczenia powtarzanymi hemodializami pojawia
się konieczność założenia stałego dostępu naczyniowego, który jest podstawowym zagadnieniem dializoterapii. Standardem dostępu
naczyniowego dla celów przewlekłej hemodializy (HD) pozostaje przetoka tętniczo-żylna wytworzona z naczyń własnych chorego. Sprawny
dostęp naczyniowy do hemodializy warunkuje wykonanie zabiegu i wpływa bezpośrednio na jakość życia pacjentów przewlekle hemodializowanych.
Pacjent powinien poznać zasady samopielęgnacji przetoki i być w pełni świadomy, że od jego zaangażowania zależy
możliwość wykonania skutecznych zabiegów hemodializy. W kręgach nefrologicznych uważa się, że przetoka to linia łącząca pacjenta
z życiem.

Cel pracy. Głównym celem pracy była analiza wpływu poziomu wiedzy pacjentów z wytworzoną przetoką tętniczo-żylną leczonych
metodą powtarzanych hemodializ na przestrzeganie zaleceń międzydializacyjnych.

Materiał i metody. Badaniem objęto 100 chorych leczonych w Pododdziale Dializ Oddziału Klinicznego Nefrologii, Hipertensjologii
i Transplantologii Nerek Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego nr 1 w Łodzi oraz Stacji Dializ NZOZ Avitum w Łodzi. Badania przeprowadzono
w okresie od czerwca do października 2009 roku. W badaniu zastosowano metodę sondażu diagnostycznego, wykorzystując kwestionariusz
ankiety opracowany przez autorów pracy. Kwestionariusz zawierał 20 pytań dotyczących tematyki pracy.

Wyniki i wnioski. Najczęściej wykorzystywanym dostępem naczyniowym w obecnym badaniu była przetoka tętniczo-żylna z naczyń
własnych pacjenta. Informacje dotyczące pielęgnacji przetoki tętniczo-żylnej były wystarczające dla większości pacjentów leczonych metodą
hemodializy. Źródłem informacji o pielęgnacji przetoki tętniczo-żylnej dla większości pacjentów były pielęgniarki oraz lekarze. Najczęściej
przestrzeganymi zaleceniami dotyczącymi pielęgnacji przetoki tętniczo-żylnej wymienianymi przez pacjentów były: higiena i oszczędzanie
ręki z przetoką oraz sprawdzanie szumu w przetoce. Najrzadziej przestrzeganym zaleceniem było nieuciskanie ręki z założoną
przetoką w czasie snu. Najczęściej wymienianymi przez pacjentów dolegliwościami związanymi z założeniem przetoki tętniczo-żylnej były:
ból, osłabienie i niesprawność ręki oraz drętwienie i obrzęk.