Cel pracy

Celem pracy było porównanie wartości poszczególnych wymiarów skali MHLC w jednolitych grupach osób chorych o różnym rokowaniu i ludzi zdrowych o podobnym rozkładzie zmiennych metrykalnych.

Materiał i metody

Badaniem objęto 296 osób. W tej próbie znalazło się 99 kolejnych pacjentów Oddziału Klinicznego Chirurgii Ogólnej hospitalizowanych z powodu pierwotnego leczenia chirurgicznego raka jelita grubego (grupa A) oraz 100 kolejnych pacjentów operowanych z powodu kamicy pęcherzyka żółciowego (grupa B). Grupę kontrolną (grupa C) stanowiło 97 uczestników wolnych od choroby nowotworowej i kamicy pęcherzyka żółciowego, dobranych losowo spośród osób odwiedzających chorych na Oddziale. Wszystkich uczestników poproszono o wypełnienie standaryzowanych arkuszy Wielowymiarowej skali umiejscowienia kontroli zdrowia (MHLC) oraz Skali uogólnionej własnej skuteczności (GSES).

Wyniki

Jedynym wymiarem MHLC, którego wartości różniły się istotnie między porównywanymi grupami, był parametr Wpływ innych. Średnie wartości tego wymiaru w obu grupach pacjentów były znacznie wyższe niż w grupie kontrol­nej. W szczegółowej analizie stwierdzono to tylko u uczestników w wieku 65 lat lub starszych, a także u osób zamężnych i nieaktywnych zawodowo.

Wnioski

Przeprowadzone badanie jednoznacznie wykazało, że osoby chore w znacznym stopniu przenoszą ciężar kontroli zdrowia na innych, co jest zjawiskiem nie do końca korzystnym. W związku z tym konieczne jest zapewnienie im odpowiedniego wsparcia, ukierunkowanego na wzmocnienie kontroli wewnętrznej oraz akceptację i zaangażowanie w terapię. Szczególną opieką należy otoczyć osoby samotne. Potrzebne są też działania systemowe umożliwiające lepszy dostęp do opieki zdrowotnej pacjentom, którzy w momencie rozpoznania choroby byli aktywni zawodowo.