Amputacja kończyny dolnej, czyli operacyjne usunięcie części lub całego narządu, dotyczy coraz większej liczby pacjentów, zwłaszcza w starszym wieku. Obecnie 90% amputacji kończyn dolnych wykonuje się z powodu powikłań chorób naczyniowych. Pozostałymi przyczynami są urazy, nowotwory oraz wady rozwojowe. Decyzję o amputacji kończyny dolnej podejmuje wyspecjalizowany zespół chirurgów, uwzględniając obszar tkanek dotkniętych zmianami, rozległość procesu chorobowego oraz stan ogólny pacjenta. Po amputacji istnieje niebezpieczeństwo wystąpienia wielu powikłań, takich jak: krwiaki, infekcje, martwica, przykurcze, nerwiaki oraz dolegliwości bólowe. Usprawnianie pacjenta powinno być prowadzone już od pierwszych dni po zabiegu, aby zapobiec powikłaniom wynikającym z unieruchomienia. Bardzo istotne jest wykonywanie ćwiczeń oddechowych i przeciwzakrzepowych oraz zapobieganie wystąpieniu przykurczy. Ważnym zadaniem pielęgniarki jest przekazanie choremu informacji na temat właściwego układania kikuta. Do utrzymania kikuta w dobrym stanie konieczne jest zapoznanie pacjenta z zasadami pielęgnowania jego skóry. Przed rozpoczęciem protezowania kikut amputowanej kończyny dolnej musi być prawidłowo ukształtowany, co umożliwia właściwa technika jego bandażowania oraz hartowania. W procesie leczenia usprawniającego pacjenta po amputacji kończyny wyróżnia się trzy zasadnicze okresy: etap szpitalny, etap poszpitalny i etap pooperacyjnego usprawniania.

Głównym celem pracy jest określenie edukacyjnej roli pielęgniarki na każdym etapie usprawniania pacjenta po zabiegu amputacji kończyny dolnej. Personel pielęgniarski podejmuje wiele działań mających przyspieszyć adaptację chorego do nowej sytuacji, które zostały przedstawione w artykule.