Streszczenie
2/2016
vol. 20
Artykuł przeglądowy
Jakość życia i zespoły bólowe u chorych na nowotwory płuc
- Katedra i Klinika Medycyny Paliatywnej, Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu
Psychoonkologia 2016; 20 (2): 98-104
Data publikacji online: 2016/09/05
W Polsce rak płuca stanowi najczęstszą lokalizację guza u mężczyzn i trzecią u kobiet oraz pierwszą przyczynę zgonu mężczyzn i kobiet spośród chorób nowotworowych. Ze względu na niekorzystne rokowanie, złe wyniki leczenia, liczne objawy, znaczne obciążenie psychiczne, problemy socjalne i duchowe nowotwory płuc istotnie pogorszają jakość życia (JŻ) chorych i ich rodzin.
Dolegliwości bólowe stanowią częsty objaw nowotworów płuc. Ból może być spowodowany bezpośrednio przez rozwój miejscowy bądź rozsiew nowotworu, pośrednio przez rozwój choroby nowotworowej (zespoły paranowotworowe), leczenie onkologiczne i choroby współistniejące. Zespoły bólowe związane z miejscowym rozwojem guza dotyczą nacieku struktur klatki piersiowej: opłucnej, śródpiersia, żeber, nerwów międzyżebrowych i splotu ramiennego. U chorych z rozsiewem nowotworu ból może być spowodowany przerzutami do kości (zwłaszcza do kręgosłupa), narządów trzewnych (najczęściej wątroby i nadnerczy) i mózgowia.
Rozwój zespołów paranowotworowych, m.in. wyniszczenia (zespół anoreksja–kacheksja–astenia) prowadzi do zaników mięśniowych, co sprzyja wystąpieniu przykurczu mięśni, natomiast osteoartropatia przerostowa może być przyczyną bólu stawowo-mięśniowego. Dolegliwości bólowe mogą być wywołane leczeniem przeciwnowotworowym miejscowym (głównie zabiegami otwarcia klatki piersiowej i uszkodzeniem nerwów międzyżebrowych), a także systemowym podaniem cytostatyków, zwłaszcza pochodnych platyny (bolesna polineuropatia obwodowa). Przyczyną dolegliwości bólowych może być rozwój chorób współistniejących, np. zmian zwyrodnieniowych stawów czy osteoporozy. Kaszel z kolei może powodować bądź nasilać ból w klatce piersiowej.
Leczenie bólu u chorych na nowotwory płuc jest oparte na farmakoterapii, która może być uzupełniona technikami interwencyjnymi, co istotnie poprawia JŻ, także dzięki wsparciu psychosocjalnemu i duchowemu chorych i rodzin oraz wdrożeniu modelu zintegrowanej opieki onkologicznej i wspierającej (wczesna opieka paliatywna).
Dolegliwości bólowe stanowią częsty objaw nowotworów płuc. Ból może być spowodowany bezpośrednio przez rozwój miejscowy bądź rozsiew nowotworu, pośrednio przez rozwój choroby nowotworowej (zespoły paranowotworowe), leczenie onkologiczne i choroby współistniejące. Zespoły bólowe związane z miejscowym rozwojem guza dotyczą nacieku struktur klatki piersiowej: opłucnej, śródpiersia, żeber, nerwów międzyżebrowych i splotu ramiennego. U chorych z rozsiewem nowotworu ból może być spowodowany przerzutami do kości (zwłaszcza do kręgosłupa), narządów trzewnych (najczęściej wątroby i nadnerczy) i mózgowia.
Rozwój zespołów paranowotworowych, m.in. wyniszczenia (zespół anoreksja–kacheksja–astenia) prowadzi do zaników mięśniowych, co sprzyja wystąpieniu przykurczu mięśni, natomiast osteoartropatia przerostowa może być przyczyną bólu stawowo-mięśniowego. Dolegliwości bólowe mogą być wywołane leczeniem przeciwnowotworowym miejscowym (głównie zabiegami otwarcia klatki piersiowej i uszkodzeniem nerwów międzyżebrowych), a także systemowym podaniem cytostatyków, zwłaszcza pochodnych platyny (bolesna polineuropatia obwodowa). Przyczyną dolegliwości bólowych może być rozwój chorób współistniejących, np. zmian zwyrodnieniowych stawów czy osteoporozy. Kaszel z kolei może powodować bądź nasilać ból w klatce piersiowej.
Leczenie bólu u chorych na nowotwory płuc jest oparte na farmakoterapii, która może być uzupełniona technikami interwencyjnymi, co istotnie poprawia JŻ, także dzięki wsparciu psychosocjalnemu i duchowemu chorych i rodzin oraz wdrożeniu modelu zintegrowanej opieki onkologicznej i wspierającej (wczesna opieka paliatywna).
Słowa kluczowe
ból, jakość życia, leczenie, nowotwory płuc, rak płuca, opieka wspierająca, wczesna opieka paliatywna
Zintergrowane z