eISSN: 2084-9842
ISSN: 1643-9279
Postępy w chirurgii głowy i szyi/Advances in Head and Neck Surgery
Bieżący numer Archiwum O czasopiśmie Suplementy Rada naukowa Bazy indeksacyjne Prenumerata Kontakt Zasady publikacji prac
2/2019
vol. 18
 
Poleć ten artykuł:
Udostępnij:
więcej
 
 
Artykuł przeglądowy

Onkologiczne skutki immunosupresji

Marta Pietraszek
1
,
Joanna Jackowska
1
,
Joanna Witkiewicz
1
,
Małgorzata Wierzbicka
1

1.
Klinika Otolaryngologii i Onkologii Laryngologicznej, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu
(Postępy w Chirurgii Głowy i Szyi 2019; 2: 11–13)
Data publikacji online: 2020/04/08
Plik artykułu:
- onkologiczne skutki.pdf  [0.21 MB]
Pobierz cytowanie
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 
 

Wstęp

Wprowadzenie leków immunosupresyjnych umożliwiło rozwój transplantologii, dzięki czemu możliwe jest przeszczepienie niektórych narządów, co ratuje wielu ludziom życie bądź znacznie poprawia jego jakość [1–3]. Takie osoby muszą jednak najczęściej przyjmować leki immunosupresyjne do końca życia, co wiąże się z wieloma poważnymi konsekwencjami, takimi jak zwiększone ryzyko wystąpienia infekcji, chorób sercowo-naczyniowych oraz różnego rodzaju nowotworów złośliwych [1–3]. Uważa się, że u biorców nerki stosowanie leków immunosupresyjnych zwiększa ok. 3–5-krotnie ryzyko wystąpienia nowotworu w porównaniu z populacją ogólną, a ryzyko to wzrasta proporcjonalnie do czasu stosowania leków immunosupresyjnych i wynosi odpowiednio 1% po roku, 10% po 5 latach i 20% po 10 latach immunosupresji [1, 2]. W nowotworzeniu znaczenie ma nie tylko czas stosowania tych leków, lecz także liczba, dawki, rodzaj leków oraz leczenie immunosupresyjne przed transplantacją. Do czynników ryzyka rozwoju nowotworów po przeszczepie nerki należą także: wiek powyżej 35 lat, płeć męska, rasa biała, palenie papierosów, ekspozycja na promieniowanie słoneczne, nadużywanie środków analgetycznych, uwarunkowania genetyczne, środowiskowe i geograficzne [2].
Celem niniejszej pracy jest przedstawienie opisu przypadku guza krtani u 24-letniego pacjenta, który wystąpił rok po rozpoczęciu stosowania leków immunosupresyjnych.

Opis przypadku

Mężczyzna, lat 24, został przyjęty do Kliniki Otolaryngologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu w trybie planowym z powodu guza krtani. W wywiadzie stwierdzono zespół hemolityczno-mocznicowy w wieku niemowlęcym (wówczas dializowany otrzewnowo), niewydolność nerek w przebiegu kłębuszkowego zapalenia nerek (KZN; w biopsji nerki w 1999 r. – mezangialne KZN), stan po przeszczepieniu nerki od dawcy zmarłego (31 marca 2018 r.), cukrzycę potransplantacyjną, nadciśnienie tętnicze i wtórną nadczynność przytarczyc. Z czynników ryzyka nowotworzenia u pacjenta wykazano: przyjmowanie leków immunosupresyjnych (metyloprednizon w dawce 1 × 4 mg, mykofenolan mofetylu w dawce 2 × 750 mg, takrolimus w dawce 1 × 6 mg), palenie papierosów od ok. 5 lat, dodatni wywiad onkologiczny – babcia pacjenta zmarła z powodu raka tarczycy w wieku 48 lat.
Ponadto mężczyzna zgłaszał występujący od 3 miesięcy ból gardła leczony zachowawczo za pomocą leków OTC. Około 1,5 miesiąca później pojawiła się odynofagia. Włączono doustnie antybiotyki: 2 razy amoksycylinę i spiramycynę. Z powodu braku poprawy lekarz rodzinny skierował pacjenta do laryngologa, gdzie po wykonaniu fiberoskopii stwierdzono guz krtani (podejrzenie włókniaka nagłośni). Pacjent został przekierowany do kliniki w celu pobrania wycinka z guza krtani.
W badaniu przedmiotowym stwierdzono fetor ex ore. W laryngoskopii pośredniej wykazano guz obejmujący dołek językowo-nagłośniowy po stronie prawej, językową powierzchnię nagłośni oraz naciekający nasadę języka po stronie prawej. Po przygotowaniu u pacjenta wykonano mikrolaryngoskopię wg Kleinsassera. Pobrano wycinki z guza krtani do badania śródoperacyjnego i rutynowego badania histopatologicznego. W badaniu śródoperacyjnym stwierdzono fragmenty błony śluzowej pokryte nabłonkiem paraepidermoidalnym z owrzodzeniem i ziarniną zapalną, bez cech atypii, ponadto masy martwicze. W celu wykluczenia gruźlicy przeprowadzono test Quanti FERON-TB Gold. Wynik był ujemny (ryc. 1, 2).
W czasie hospitalizacji u mężczyzny wykonano badanie rentgenograficzne (RTG) klatki piersiowej, w którym wykazano w obu polach płucnych dość liczne, okrągłe cienie wielkości do 15 mm po stronie lewej oraz do 10 mm po stronie prawej – meta susp. Przeprowadzono również badanie metodą tomografii komputerowej (TK) klatki piersiowej z kontrastem, które potwierdziło obecność ognisk przerzutowych w miąższu płucnym (ryc. 3, 4).
Rutynowe badanie histopatologiczne również nie wykazało obecności komórek nowotworowych, dlatego pacjent po kilku tygodniach został ponownie przyjęty do kliniki w celu pobrania nowego wycinka z guza. Tym razem badanie śródoperacyjne wykazało, że wśród komórek nacieku zapalnego obecne są komórki z cechami atypii, a badanie immunohistochemiczne, że jest to agresywny chłoniak o typie rozlanego chłoniaka z dużych komórek B. Pacjent został skierowany na Oddział Hematologii w celu dalszego leczenia.

Podsumowanie

Leki immunosupresyjne znacznie zmniejszyły ryzyko odrzucenia przeszczepionego narządu, jednak wraz z czasem ich stosowania zwiększa się ryzyko rozwoju nowotworu [1–5]. U osób stosujących leki immunosupresyjne nowotwory rozwijają się w młodszym wieku, mają bardziej agresywny przebieg oraz częściej występują mnogo [2]. Dlatego tak ważne są badania profilaktyczne u biorców narządów [3].

Piśmiennictwo

1. Płużański A, Badurak P, Krzakowski M. Nowotwory po przeszczepieniu narządów. Onkol Prakt Klin 2010; 6: 53-61.
2. Durlik M. Nowotwory u biorców przeszczepu nerkowego – rola zakażeń wirusowych i leczenia immunosupresyjnego. Postep Nauk Med 2009; 10: 827-33.
3. Faustino ISP, Fernandes DT, Santos-Silva A, et al. Oral carcinoma development after 23 years of renal transplantation. Autops Case Rep 2019; 9: e2019112.
4. Fu Y, Liao C, Cui K, et al. Antitumor pharmacotherapy of colorectal cancer in kidney transplant recipients. Ther Adv Med Oncol 2019; 11: 1758835919876196.
5. Wu C, Shapiro R. Post-transplant malignancy: reducing the risk in kidney transplant recipients. Expert Opin Pharmacother 2011; 12: 1719-29.

Adres do korespondencji:

Marta Pietraszek
Katedra i Klinika Otolaryngologii
i Onkologii Laryngologicznej
Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego
ul. Przybyszewskiego 49
60-355 Poznań
tel.: +48 61 869 13 97
e-mail: pietm@o2.pl
This is an Open Access journal, all articles are distributed under the terms of the Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International (CC BY-NC-SA 4.0). License (http://creativecommons.org/licenses/by-nc-sa/4.0/), allowing third parties to copy and redistribute the material in any medium or format and to remix, transform, and build upon the material, provided the original work is properly cited and states its license.
facebook linkedin twitter
© 2022 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.