Cel

Właściwości osobowości człowieka, w tym prężność, należą do czynników determinujących występowanie negatywnych skutków ekspozycji na traumę. Celem badania było ustalenie związku między osobowością typu D, prężnością a objawami zespołu stresu pourazowego (PTSD) u młodzieży narażonej na traumatyczne doświadczenia, z uwzględnieniem mediacyjnej roli prężności.

Metody

Badaniem objęto 110 nastolatków w wieku 17–18 lat, spośród których 99 (90%) zadeklarowało doświadczenie co najmniej jednego wydarzenia traumatycznego. Grupa ta obejmowała 57 chłopców i 42 dziewczęta. W badaniach wykorzystano cztery narzędzia pomiarowe, tj. Listę zdarzeń życiowych (LEC-5), Listę objawów PTSD (PCL-5), Skalę do pomiaru osobowości typu D (DS-14) oraz Skalę pomiaru prężności (SPP-25).

Wyniki

Najczęściej relacjonowanymi przez badanych nastolatków wydarzeniami traumatycznymi były: wypadek komunikacyjny, pożar/wybuch i napaść fizyczna. Nieco ponad 21% badanych ujawniła wysokie prawdopodobieństwo wystąpienia objawów PTSD. Obydwa wymiary osobowości typu D, tj. negatywna emocjonalność i hamowanie społeczne, okazały się negatywnie powiązane z prężnością oraz pozytywnie z objawami PTSD – najsilniej z negatywnymi zmianami w sferze poznawczej i emocjonalnej. Prężność jest także ujemnie skorelowana z PTSD oraz odgrywa rolę mediatora w relacji między hamowaniem społecznym a objawami PTSD.

Wnioski

Zmniejszenie nasilenia negatywnej emocjonalności i hamowania społecznego oraz zwiększenie poziomu prężności może przyczynić się do redukcji objawów PTSD u młodzieży eksponowanej na traumę.