Wprowadzenie . Twardzina ograniczona jest chorobą tkanki łącznej o podłożu immunologicznym. Cechuje się włóknieniem oraz zanikiem tkanki łącznej podścieliska, poprzedzonym zmianami w obrębie drobnych naczyń krwionośnych. Etiopatogeneza schorzenia nie jest do końca poznana. Postuluje się udział czynników genetycznych, zaburzeń immunologicznych, zwłaszcza w zakresie odporności komórkowej, urazów, wirusów czy zakażenia Borrelia burgdorferi. Wyróżnia się wiele postaci twardziny ograniczonej: twardzina ograniczona plackowata, uogólniona i głęboka.

Cel pracy . Przedstawienie dwóch przypadków twardziny ograniczonej pęcherzowej i związanych z nią trudności terapeutycznych.

Opis przypadków . W pracy przedstawiono dwa przypadki twardziny ograniczonej pęcherzowej występującej u 70- i 84-letniej pacjentki. U każdej z chorych stosowano indywidualnie dobraną terapię. Początkowo podawano penicylinę krystaliczną, hydrokortyzon, leki naczyniowe oraz stosowano fototerapię promieniowaniem typu A, a następnie pulsy metyloprednizolonu i metotreksatu. Leczenie to doprowadziło do stłumienia procesu chorobowego, w wyniku czego stan miejscowy znacznie się poprawił – pęcherze się wygoiły oraz zmniejszyła się spoistość pozostałych ognisk.

Wnioski . Leczenie twardziny ograniczonej nie jest satysfakcjonujące i sprawia trudności w związku z niepełną skutecznością stosowanych leków oraz ich działaniami niepożądanymi. Bardzo ważne jest podjęcie terapii w jak najwcześniejszym stadium, gdy zmiany zanikowe w obrębie ognisk chorobowych nie są jeszcze zaawansowane.