eISSN: 1644-4116
ISSN: 1429-8538
Psychoonkologia
Bieżący numer Archiwum Artykuły zaakceptowane O czasopiśmie Bazy indeksacyjne Prenumerata Kontakt Zasady publikacji prac
NOWOŚĆ
Portal dla onkologów!
www.eonkologia.pl
2/2015
vol. 19
 
Poleć ten artykuł:
Udostępnij:
więcej
 
 
streszczenie artykułu:
Artykuł oryginalny

Uważność i jej korelaty u pacjentów onkologicznych

Karolina Wesołowska, Paweł Izdebski, Bożena Kawiecka-Dziembowska

Psychoonkologia 2015, 2: 56–63
Data publikacji online: 2015/09/15
Pełna treść artykułu
Pobierz cytowanie
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 
Celem przeprowadzonych badań było ustalenie, czy istnieje związek między uważnością, definiowaną jako receptywna uwaga i świadomość, które są skierowane na aktualne doświadczenia, a lękiem, depresją, agresją i określonymi sposobami radzenia sobie z chorobą u pacjentów onkologicznych. Grupę badanych stanowiło 100 osób (51 kobiet i 49 mężczyzn) z diagnozą nowotworu złośliwego (próba była heterogeniczna pod względem typu nowotworu), wśród których przeważały osoby w okresie średniej i późnej dorosłości (M = 54,93). Pacjenci wypełnili baterię testów zawierającą: Kwestionariusz Uważności MAAS, Skalę HAD-M oraz zmodyfikowaną wersję kwestionariusza Ways of Coping – Cancer Version. Uzyskane wyniki wskazały na występowanie negatywnego związku między uważnością a analizowanymi zmiennymi, co sugeruje, że warto rozwijać uważność w badanej grupie pacjentów.

The aim of this study was to examine whether mindfulness, defined as receptive awareness and attention focused on current experiences, is associated with anxiety, depression, aggression, and specific ways of coping with cancer. The sample consisted of 100 adults (51 female and 49 male) with different types of cancer. Most of the participants were middle-aged and older (M = 54.93). All patients completed a battery of tests including: the MAAS, the HADS-M, and a modified version of the Ways of Coping – Cancer Version. Our results showed that there is a negative association between mindfulness and the analyzed variables. This suggests that cancer patients might benefit from developing mindfulness.
słowa kluczowe:

uważność, lęk, depresja, agresja, strategie radzenia sobie, stres, choroba nowotworowa

referencje:
Lazarus RS, Folkman S. Stress, appraisal, and coping. Springer Publishing Company, New York 1984.
Wrześniewski K. Style a strategie radzenia sobie ze stresem. Problemy pomiaru. W: Człowiek w sytuacji stresu. Problemy teoretyczne i metodologiczne. Heszen-Niejodek I, Ratajczak Z (red.). Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2000; 44-64.
Dunkel-Schetter C, Feinstein LG, Taylor SE, Falke RL. Patterns of coping with cancer. Health Psychol 1992; 11: 79-87.
Courbasson CM, Endler NS, Cunningham AJ. Coping with stress: how do people with cancer do it? W: Advances in Health Psychology Research. Schwarzer WR (red.). CD ROM Volume. Freie Universitat, Berlin 1998; 1-10.
Łosiak W. Proces zmagania się ze stresem choroby przez pacjentów. W: Zmagając się z chorobą nowotworową. Psychologia współczesna wobec pacjentów onkologicznych. Kubacka-Jasiecka D, Łosiak W (red.). Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków 1999; 183-196.
Ogińska-Bulik N, Juczyński Z. Osobowość: stres a zdrowie. Centrum Doradztwa i Informacji Difin, Warszawa 2008.
Kopczyńska-Tyszko A. Reakcje emocjonalne chorujących na nowotwór. W: Zmagając się z chorobą nowotworową. Psychologia współczesna wobec pacjentów onkologicznych. Kubacka-Jasiecka D, Łosiak W (red.). Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1999; 125-141.
Osmańska M, Borkowska A, Makarewicz R. Ocena jakości życia, nasilenia cech lęku i depresji u pacjentów ze złośliwym zarodkowym nowotworem jądra w trakcie chemioterapii i po zakończonym leczeniu onkologicznym. Psychiatr Pol 2010; 44: 543-556.
Kubacka-Jasiecka D. Problematyka lęku i zmaganie się z lękiem w chorobie nowotworowej. W: Zmagając się z chorobą nowotworową. Psychologia współczesna wobec pacjentów onkologicznych. Kubacka-Jasiecka D, Łosiak W (red.). Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 1999; 143-179.
Davies RK, Quinlan DM, McKegney FP, Kimball CP. Organic factors and psychological adjustment in advanced cancer patients. Psychosom Med 1973; 35: 464-471.
Kiecolt-Glaser JK, Glaser R. Depression and immune function. Central pathways to morbidity and mortality. J Psychosom Res 2002; 53: 873-876.
Brown KW, Ryan RM. The benefits of being present: Mindfulness and its role in psychological well-being. J Pers Soc Psychol 2003; 84: 822-848.
Bishop SR, Lau M, Shapiro S i wsp. Mindfulness: a proposed operational definition. Clin Psychol Sci Prac 2004; 11: 230-241.
Kabat-Zinn J. Wherever you go, there you are: Mindfulness meditation in everyday life. Hyperion, New York 1994.
Shapiro SL, Carlson LE, Astin JA, Freedman B. Mechanisms of mindfulness. J Clin Psychol 2006; 62: 373-386.
Kabat-Zinn J. Full catastrophe living: using the wisdom of your body and mind to face stress, pain, and illness. Delacorte, New York 1990.
Sedlmeier P, Eberth J, Schwarz M i wsp. The psychological effects of meditation: a meta-analysis. Psychol Bull 2012; 138: 1139-1171.
Segal ZV, Williams JMG, Teasdale JD. Terapia poznawcza depresji oparta na uważności. Nowa koncepcja profilaktyki nawrotów. Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2009.
Ledesma D, Kumano H. Mindfulness-based stress reduction and cancer: a meta-analysis. Psychooncology 2009; 18: 571-579.
Witek-Janusek L, Albuquerque K, Chroniak KR, Chroniak C, Durazo-Arvizu R, Mathews HL. Effect of mindfulness-based stress reduction on immune function, quality of life, and coping in women newly diagnosed with early stage breast cancer. Brain Behav Immun 2008; 22: 969-981.
Weinstein N, Brown KW, Ryan RM. A multi-method examination of the effects of mindfulness on stress attribution, coping, and emotional well-being. J Res Pers 2009; 43: 374-385.
Foley E, Baillie A, Huxter M, Price M, Sinclair E. Mindfulness- based cognitive therapy for individuals whose lives have been affected by cancer: a randomized controlled trial. J Consult Clin Psychol 2010; 78: 72-79.
Keune PM, Bostanov V, Hautzinger M, Kotchoubey B. Mindfulness-based cognitive therapy (MBCT), cognitive style, and the temporal dynamics of frontal EEG alpha asymmetry in recurrently depressed patients. Biol Psychol 2011; 88: 243-252.
Smith JM, Alloy LB, Abramson LY. Cognitive vulnerability to depression, rumination, hopelessness, and suicidal ideation: Multiple pathways to self-injurious thinking. Suicide Life Threat Behav 2006; 36: 443-454.
Teasdale JD, Segal ZV, Williams JMG, Ridgeway VA, Soulsby JM, Lau MA. Prevention of relapse/recurrence in major depression by Mindfulness-Based Cognitive Therapy. J Consult Clin Psychol 2000; 68: 615-623.
Teasdale JD, Moore RG, Hayhurst H, Pope M, Williams S, Se-gal ZV. Metacognitive awareness and prevention of relapse in depression: Empirical evidence. J Consult Clin Psychol 2002; 70: 275-287.
Williams JMG, Russel I, Russel D. Mindfulness-based cognitive therapy: further issues in current evidence and future research. J Consult Clin Psychol 2008; 76: 524-529.
Jankowski T. Struktura koncepcji siebie i procesy przetwarzania informacji o sobie u osób o różnym stopniu uważności. Nieopublikowana praca doktorska. Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Lublin 2006.
Majkowicz M. Praktyczna ocena efektywności opieki paliatywnej – wybrane techniki badawcze. W: de Walden-Gałuszko K, Majkowicz M (red.). Ocena jakości opieki paliatywnej w teorii i praktyce. Zakład Medycyny Paliatywnej Akademii Medycznej, Gdańsk 2000; 21-42.
Zigmond AS, Snaith RP. The hospital anxiety and depression scale. Acta Psychiatr Scand 1983; 67: 361-370.
Izdebski P. Funkcjonowanie osób z chorobą nowotworową po chemioterapii. Wydawnictwo Uczelniane Wyższej Szkoły Pedagogicznej, Bydgoszcz 1998.
Stałowska K. Obraz ciała mężczyzn chorych onkologicznie a sposoby radzenia sobie z chorobą nowotworową. Nieopublikowana praca magisterska. Uniwersytet Kazimierza Wielkiego, Bydgoszcz 2012.
Cordova MJ, Giese-Davis J, Golant M i wsp. Mood disturbance in community cancer support groups: The role of emotional suppression and fighting spirit. J Psychosom Res 2003; 55: 461-467.
Iwamitsu Y, Shimoda K, Abe H, Tani T, Okawa M, Buck R. Anxiety, emotional suppression, and psychological distress before and after breast cancer diagnosis. Psychosomatics 2005; 46: 19-24.
Iwamitsu Y, Shimoda K, Abe H, Tani T, Okawa M, Buck R. The relation between negative emotional suppression and emotional distress in breast cancer diagnosis and treatment. Health Commun 2005; 18: 201-215.
Shapiro SL, Schwartz GER, Santerre C. Meditation and positive psychology. W: The handbook of positive psychology. Snyder CR, Lopez SJ (red.). Oxford University Press, New York 2002; 632-645.
© 2019 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe