Neuropsychiatria i Neuropsychologia

Streszczenie

3-4/2025 vol. 20
Artykuł przeglądowy

W stronę dopaminowej hipotezy zespołu zaniedbywania stronnego

  1. Szpital Rehabilitacyjny Jarcewo, Polska
Neuropsychiatria i Neuropsychologia 2025; 20, 3–4: 159–167
Data publikacji online: 2025/12/29
Pełna treść artykułu
Confronting perimenopausal women’s knowledge of coronary heart disease with their health behaviours. Controversial role of hormone replacement therapy in the protection of coronary heart disease
Zespół pomijania stronnego jest złożonym zaburzeniem neuropsychologicznym, które wiąże się z trudnościami w analizie bodźców znajdujących się po przeciwnej stronie w stosunku do miejsca uszkodzenia mózgu. Wystąpienie tego deficytu ma zakorzenienie w wielu funkcjach poznawczych (uwaga, pamięć operacyjna, zdolności percepcyjne itd.) oraz motorycznych (planowanie, inicjowanie, hamowanie, szybkość ruchu itd.). W ustalaniu neurobiologicznego podłoża tego zespołu w literaturze neuropsychologicznej dominuje klasyczne podejście lokalizacyjne polegające na poszukiwaniu anatomicznych odpowiedników danego zaburzenia oraz próbie zidentyfikowania obszaru mózgu, którego uszkodzenie jest kluczowe dla wystąpienia deficytu – obszar ten jest uważany za krytyczny dla danej funkcji; ewentualnie podejście w paradygmacie sieci neuronalnych, które biorą pod uwagę możliwość równoczesnego, rozproszonego przetwarzania informacji. Perspektywy te relatywnie lepiej wyjaśniają deficyty obserwowane w neurologii, dużo gorzej radzą sobie natomiast ze złożonymi zmiennymi neuropsychologicznymi. Alternaty­wą dla tych paradygmatów (aczkolwiek w pewnym sensie analogiczną do podejścia sieciowego) jest próba ujęcia zmiennych neuropsychologicznych z punktu widzenia szlaków neuroprzekaźnikowych. Podejście to ma tę zaletę, że wraz z ustaleniami teoretycznymi otwiera drogę do interwencji terapeutycznych. Pozwala również na szersze stosowanie metody eksperymentu klinicznego. W niniejszym artykule uwaga została skupiona na najlepiej dotychczas przebadanym w tym kontekście neuroprzekaźniku – dopaminie, a konkretnie na funkcjonowaniu i zaburzeniach przetwarzania dopaminy w pięciu podstawowych szlakach.
Udostępnij
without publication fees