Wstęp

Podstawowym elementem procesu pielęgnowania jest prawidłowe postawienie diagnozy pielęgniarskiej i planowanie opieki na podstawie wyników badania fizykalnego, obserwacji i analizy dokumentacji medycznej pacjenta. Celem badania fizykalnego jest rozpoznanie odchyleń od normy (fizjologii) oraz potrzeb zdrowotnych pacjenta. Wiedza, kompetencje oraz umiejętności pielęgniarek wpływają zarówno na bezpieczeństwo pacjentów, jak i na rozwój pielęgniarstwa jako profesji. Celem badań była ocena częstości wykonywania badań fizykalnych w zakresie kompetencji pielęgniarskich przez pracujących studentów pielęgniarstwa (studia magisterskie).

Materiał i metody

Badania przeprowadzono w grupie pielęgniarek i pielęgniarzy aktywnych zawodowo studiujących pielęgniarstwo na studiach magisterskich. Udział wzięło 100 osób, w przeważającej części były to kobiety (88%). Narzędzie badawcze stanowił autorski, niestandaryzowany kwestionariusz ankiety, stworzony na potrzebę pracy badawczej.

Wyniki

Do najczęściej wykonywanych przez pielęgniarki elementów badania fizykalnego należą pomiary podstawowych parametrów życiowych (> 90%), wywiad (89%) i ocena stanu odżywienia (82%). Wiek badanych, staż pracy oraz deklarowana samoocena wiedzy i umiejętności nie różnicowały ich w odniesieniu do zakresu i częstości wykonywania badań fizykalnych w praktyce klinicznej (p > 0,05). Znacząca większość ankietowanych (74%) wyraża chęć odbycia dodatkowych szkoleń z zakresu przeprowadzania badań fizykalnych.

Wnioski

Aktywni zawodowo pielęgniarki i pielęgniarze, studenci studiów magisterskich deklarują dobry poziom uogólnionego poczucia własnych umiejętności i wiedzy na temat badania fizykalnego, natomiast w znikomym zakresie wykorzystują umiejętności badań poszczególnych układów w codziennej praktyce. Swoją ocenę stanu pacjenta opierają głównie na badaniu podstawowych parametrów życiowych oraz zastosowaniu wybranych skal służących do oceny stanu klinicznego chorego i oceny ryzyka pogorszenia stanu zdrowia.