Specjalizacje, Kategorie, Działy
Wyślij
Udostępnij:
 
 

TMT 2020: Nocna i świąteczna opieka. Niezbędnik uczestnika

Autor: Iwona Konarska |Data: 11.09.2020
 
 
Gorączka, bóle głowy, krwawienie, obrzęki – z tymi problemami mogą mieć do czynienia lekarze dyżurujący w święta lub w nocy. Nasi wykładowcy pokazują, jak nie popełnić błędu.
Gorączka o różnej etiologii

Dr hab. n. med. Jarosław Drobnik, prof. nadzw., Zakład Gerontologii UM we Wrocławiu

Jednym z najpowszechniejszych i najtrudniejszych problemów zdrowotnych jest gorączka. Z punktu widzenia medycznego trudniejsza jest sytuacja, gdy występuje ona wyizolowana. Jeśli towarzyszą jej inne objawy, mogą one wskazywać na chorobę, z którą się łączy.

Gorączka bez innych niepokojących sygnałów wymaga wnikliwego wywiadu (m.in. ważne jest ustalenie, jaki czas upłynął od początku objawów), co zapowiada dłuższą drogę diagnostyczną. Poza pytaniem o początek objawów istotne jest czy pacjent przyjmuje leki predysponujące do wystąpienia gorączki, a także czy nie miał ostatnio podawanego jakiegoś szczepienia.

Jeśli mówimy o wyizolowanej gorączce, to jest ona sygnałem do wnikliwych poszukiwań przyczyny, nawet jeśli nie jest alarmująco wysoka.

W przypadku dzieci ważne jest stwierdzenie wysypki, drażliwości, ospałości. W przypadku niemowląt są to sygnały alarmowe.

W trakcie wykładu dość często pada sformułowanie „czynniki alarmowe”, gdyż gorączka często ginie wśród różnych objawów jako ten właściwie oczywisty. Tymczasem, jak podkreśla dr hab. Jarosław Drobnik, szczególnie niepokojący jest towarzyszący gorączce ból głowy, objawy oponowe, wysypka wybroczynowa lub plamista, tachykardia z przyspieszeniem oddechu, także z niedociśnieniem.

Zawsze ważny jest ogólny stan pacjenta, bowiem gorączka może występować, np. gdy doszło do odwodnienia.

Etiologia jest infekcyjna, zapalna, nowotworowa, polekowa.

Jeśli w ocenie lekarza gorączka jest nieustalonego pochodzenia, możliwa jest choroba zakaźna, zakażenie dróg oddechowych. Przedłużająca się gorączka zawsze wymaga także wykluczenia zakażenia HIV.

W sytuacji np. zakażenia dróg oddechowych, gdy gorączka przykuje pacjenta do łóżka, po kilku dniach, o czym wiedzą i nasi pacjenci, pomoże leczenie objawowe. Jednak przedłużająca się gorączka wymaga metodycznych działań, poprzez kolejne, żmudne wykluczanie przyczyn.

- W tym miejscu warto podkreślić siłę lekarzy rodzinnych – mówi dr hab. Jarosław Drobnik. To oni znają swoich pacjentów, co jest olbrzymim ułatwieniem w diagnostyce.



Krwawienie okiem laryngologa

Dr n. med. Piotr Dąbrowski, Klinika Otolaryngologii UM w Poznaniu

Przyczyna krwawienia u pacjenta, który trafia do laryngologa, może być urazowa, nieurazowa lub jatrogenna. Z kilku przykładów omawianych przez dr. Piotra Dąbrowskiego wybraliśmy krwawienie z nosa.

U takiego pacjenta należy zakładać podwyższone ciśnienie krwi, a więc przede wszystkim trzeba je unormalizować. Poza tym już samo uspokojenie pacjenta, przerażonego widokiem krwi, będzie pomocne.

Przy pierwszych decyzjach terapeutycznych należy wykluczyć tamponadę, ponieważ nie ma ona wtedy żadnego sensu. Ważne jest, by ocenić stan ogólny (RR, EKG), morfologię, elektrolity, glikemię. Ważna jest też odpowiedź na pytanie, czy krwawienie jest nasilone, masywne.

W takiej sytuacji w pierwszej kolejności należy oczyścić nos, by mieć dostęp do krwawiącego naczynia, jeśli jednak nie możemy go zlokalizować, być może konieczne będą badania obrazowe.

Jeśli zamknięcie krwawiącego naczynia jest niemożliwe, gdyż nie możemy go znaleźć, wtedy dopiero powraca zalecenie tamponady przedniej lub tylnej. Rzadko stosowane jest podwieszenie tętnic, raczej stosuje się embolizację.
Pacjentom należy też przypomnieć, by nie odchylali głowy do tyłu.

Bóle głowy

Prof. dr hab. Wojciech Kozubski, Klinika Neurologii UM w Poznaniu

Podstawowe pytanie brzmi: jak bardzo są to bóle zagrażające. Sygnałami alarmowymi, omawianymi przez prof. Wojciecha Kozubskiego, jest brak reakcji na leki i nasilenie bólu w czasie ruchu. Oznacza to konieczność szybkiej diagnostyki neuroobrazowej. Prof. Kozubski wymienia także charakterystyczne, szybkie, nawet w ciągu kilku minut, narastanie bólu, zaburzenia świadomości, napady padaczki i objawy uszkodzenia OUN, także gorączkę.

Warto powiedzieć kilka słów o skrajnym przypadku, a więc piorunującym bólu głowy. Jest to gwałtowny ból głowy o bardzo szybkim narastaniu. Główne przyczyny to zakrzep zatoki żylnej, tętniak rozwarstwiający (SAH) czy krwotok podpajęczynkowy.

Na drugim, uspokajającym biegunie, znajduje się sytuacja, gdy wynik badania neurologicznego jest prawidłowy. Wtedy obserwujemy ustępowanie tego samoistnego bólu głowy.


Obrzęki


Prof. dr. hab. Zbigniew Gaciong, Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych, Nadciśnienia Tętniczego i Angiologii, WUM

- Nie lekceważmy - podkreśla prof. Zbigniew Gaciong. – Przyczyn może być wiele, wśród nich jest manifestacja groźnych chorób, szczególnie niewydolność serca, a także choroby nowotworowe.

W tej sytuacji wykluczona jest teleporada, konieczne jest staranne zbadanie pacjenta.

Z obrzękami mamy do czynienia w sytuacji nagromadzenia nadmiernej ilości płynów w przestrzeni międzykomórkowej. Skrajne obrzęki - masywne i ogólne nazywamy puchliną.

Problemy diagnostyczne ilustruje historia pacjentki (68 lat), która zgłosiła się do lekarza, informując o dusznościach, właśnie obrzękach i upośledzonej zdolności do wysiłku.

Kobieta miała zdiagnozowaną cukrzycę i nadciśnienie tętnicze, jednocześnie była patologicznie otyła (BMI> 40 kg/m2).

Pytanie, które musiał sobie postawić lekarz, brzmiało: Jak ustalić czy obrzęki są typowe dla rozwijającej się niewydolności serca?

Rozszerzona diagnostyka (wywiad, EKG, RTG, test biochemiczny) potwierdziła przypuszczenie o postępującej niewydolności serca.

Prof. Gaciong rozprawia się także z mitem dotyczącym zmuszania chorych do wypijania np. 8 szklanek wody dziennie, gdyż tylko w ten sposób można wyrównać niewłaściwy bilans wodny. – To mit – powtarza prof. Gaciong. – Ryzyko zgonu nie zależy od ilości przyjmowanych płynów.

Program Top Medical Trends 2020: „TOP MEDICAL TRENDS 2020”.
 
facebook linkedin twitter
© 2020 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe