U pacjentów z RZS w wieku powyżej 55 lat warto wykonać badanie gęstości kości
Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) ta najczęstsza choroba zapalna stawów dotykająca 0,5–1,0 proc. ogólnej populacji na całym świecie. Może powodować różnorodne objawy pozastawowe.
Zespół naukowców hinduskich przeprowadził analizę w celu wykrycia rozbieżności w szacunkach ryzyka złamań w zależności od określenia gęstości mineralnej kości (BMD) i bez niej u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów (RZS).
Obserwacyjne badanie przekrojowe przeprowadzono w Klinice Reumatologii Uniwersytetu Medycznego Bangabandhu Sheikh Mujib (BSMMU) w Bangladeszu w okresie od lipca 2013 r. do lipca 2015 r. Do badania włączono łącznie 65 pacjentów z RZS spełniających kryteria ACR/EULAR w wieku od 40 do 90 lat.
Ryzyko złamań u tych pacjentów oceniano za pomocą skali FRAX z BMD i bez BMD, następnie porównano dane (dotyczyło dziesięciu lat). Wynik FRAX bez BMD wykazał, że ryzyko poważnych złamań było niskie u 58 (89,2 proc.) pacjentów, umiarkowane u 7 (10,8 proc.) pacjentów, ale oszacowanie BMD wykazało, że 55 (84,6 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, 8 (12,3 proc.) pacjentów w grupie umiarkowanego ryzyka i 2 (3,1 proc.) pacjentów trafiło do grupy wysokiego ryzyka.
W przypadku ryzyka złamania szyjki kości udowej bez BMD ryzyko było niskie u 58 (89,2 proc.) chorych, wysokie u 7 (10,8 proc.) chorych. Jednak w przypadku stwierdzenia BMD 50 (76,9 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, ale ryzyko u 15 (23,1 proc.) pacjentów wzrosło.
Prawie wszyscy pacjenci z grupy wysokiego ryzyka (93,3 proc.) byli w wieku co najmniej 55 lat. Wiek, płeć żeńska, czas trwania choroby i stosowanie sterydów były dodatnio skorelowane ze wzrostem wyniku FRAX, podczas gdy wysokie BMI i wysokie BMD wiązały się z niskim wynikiem FRAX.
Jednak w analizie wieloczynnikowej stwierdzono, że jedynie związek z wiekiem kształtował się na poziomie istotnym statystycznie. U znacznej liczby pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów występuje wysokie ryzyko złamań, zwłaszcza złamania szyjki kości udowej.
Po dodaniu BMD wzrosła średnia punktacja FRAX zarówno w przypadku ryzyka złamania osteoporotycznego dużego, jak i biodra. U ponad połowy pacjentów w wieku powyżej 55 lat ryzyko złamania było wysokie. Jak stwierdzili naukowcy, BMD zatem należy wykonywać u takich pacjentów.
Opracowanie: Marek Meissner
Obserwacyjne badanie przekrojowe przeprowadzono w Klinice Reumatologii Uniwersytetu Medycznego Bangabandhu Sheikh Mujib (BSMMU) w Bangladeszu w okresie od lipca 2013 r. do lipca 2015 r. Do badania włączono łącznie 65 pacjentów z RZS spełniających kryteria ACR/EULAR w wieku od 40 do 90 lat.
Ryzyko złamań u tych pacjentów oceniano za pomocą skali FRAX z BMD i bez BMD, następnie porównano dane (dotyczyło dziesięciu lat). Wynik FRAX bez BMD wykazał, że ryzyko poważnych złamań było niskie u 58 (89,2 proc.) pacjentów, umiarkowane u 7 (10,8 proc.) pacjentów, ale oszacowanie BMD wykazało, że 55 (84,6 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, 8 (12,3 proc.) pacjentów w grupie umiarkowanego ryzyka i 2 (3,1 proc.) pacjentów trafiło do grupy wysokiego ryzyka.
W przypadku ryzyka złamania szyjki kości udowej bez BMD ryzyko było niskie u 58 (89,2 proc.) chorych, wysokie u 7 (10,8 proc.) chorych. Jednak w przypadku stwierdzenia BMD 50 (76,9 proc.) pacjentów pozostało w grupie niskiego ryzyka, ale ryzyko u 15 (23,1 proc.) pacjentów wzrosło.
Prawie wszyscy pacjenci z grupy wysokiego ryzyka (93,3 proc.) byli w wieku co najmniej 55 lat. Wiek, płeć żeńska, czas trwania choroby i stosowanie sterydów były dodatnio skorelowane ze wzrostem wyniku FRAX, podczas gdy wysokie BMI i wysokie BMD wiązały się z niskim wynikiem FRAX.
Jednak w analizie wieloczynnikowej stwierdzono, że jedynie związek z wiekiem kształtował się na poziomie istotnym statystycznie. U znacznej liczby pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów występuje wysokie ryzyko złamań, zwłaszcza złamania szyjki kości udowej.
Po dodaniu BMD wzrosła średnia punktacja FRAX zarówno w przypadku ryzyka złamania osteoporotycznego dużego, jak i biodra. U ponad połowy pacjentów w wieku powyżej 55 lat ryzyko złamania było wysokie. Jak stwierdzili naukowcy, BMD zatem należy wykonywać u takich pacjentów.
Opracowanie: Marek Meissner
Źródło:
MJ Alam, MR Choudhury, SA Haq, N Islam, S Ahmed, A Shahin, SM Ali, T Mahmood, AK Azad, MN Shazzad, MG Rabbani. Estimation of 10-Year Fracture Risk with and without Bone Mineral Density in Patients with Rheumatoid Arthritis. Mymensingh Med J. 2023 Oct;32(4):1084-1090
MJ Alam, MR Choudhury, SA Haq, N Islam, S Ahmed, A Shahin, SM Ali, T Mahmood, AK Azad, MN Shazzad, MG Rabbani. Estimation of 10-Year Fracture Risk with and without Bone Mineral Density in Patients with Rheumatoid Arthritis. Mymensingh Med J. 2023 Oct;32(4):1084-1090
