Czy biotyka jelitowa może poprawić leczenie łuszczycy?
Przegląd opublikowany w „Nutrition Reviews” sugeruje, że biotyki, w tym probiotyki, prebiotyki, synbiotyki i postbiotyki, mogą stanowić obiecujące podejście uzupełniające do leczenia łuszicy poprzez modulację mikrobioty jelitowej i odpowiedzi immunologicznej.
Chociaż terapie miejscowe, środki ogólnoustrojowe, leki biologiczne i fototerapia mogą skutecznie kontrolować aktywność choroby, te terapie mogą wiązać się z niepożądanymi skutkami. Dlatego naukowcy ocenili, czy interwencje żywieniowe oparte na biotykach, które są powszechnie uznawane za bezpieczne i mają właściwości immunomodulacyjne oraz modulujące mikrobiotę, mogą poprawić wyniki kliniczne bez znacznego obciążenia leczeniem.
Przegląd obejmował randomizowane badania kontrolowane opublikowane w latach 2013–2024, które oceniały wpływ biotyki u osób z łuszczycą.
Większość badań oceniała bakterie kwasu mlekowego, szczególnie gatunki Lactobacillus i Bifidobacterium, w połączeniu z prebiotycznymi oligosacharydami. Ogólnie rzecz biorąc, naukowcy znaleźli dowody na korzystne zmiany w składzie mikrobioty jelitowej, zmniejszenie biomarkerów zapalnych oraz poprawę nasilenia łuszczycy po kilku tygodniach leczenia.
Zgłaszane korzyści były następujące.
- Specyficzne preparaty biotyczne zwiększyły liczebność pożytecznych bakterii jelitowych, w tym gatunków Lactobacillus i Parabacteroides.
- Naukowcy zgłaszali także zmniejszenie biomarkerów zapalnych w ogólnoustrojowym składzie. Kilka badań wykazało spadek białka C-reaktywnego, TNF, interleukiny (IL)-6, lipopolisacharydu i IL-1-beta. W innym badaniu Lactiplantibacillus plantarum IS-10506 obniżył IL-17, jednocześnie zwiększając poziom IL-10 i FOXP3, co było zgodne z modulacją odpowiedzi immunologicznej.
- Te zmiany biologiczne towarzyszyły poprawie klinicznej. Większość badań odnotowała zmniejszenie nasilenia choroby, a poprawę mierzono za pomocą wskaźnika powierzchni i nasilenia łuszczycy.
Według przeglądu, wyniki te dodatkowo potwierdzają istnienie osi jelit-skóra i wzmacniają koncepcję, że łuszczyca jest chorobą wieloczynnikową obejmującą genetyczną podatność, stany zapalne układowe, zaburzenia funkcji bariery jelitowej oraz dysbiozę mikrobioty jelitowej.
Jednak autorzy podkreślali istotne ograniczenia dostępnych dowodów. Tylko 10 randomizowanych badań kontrolowanych spełniło kryteria włączenia, każde z nich obejmowało mniej niż 30 uczestników i stosowało heterogeniczne protokoły leczenia oraz miary wyników. Ponadto oceny składu mikrobioty jelitowej, stężenia cytokin oraz nasilenia klinicznego różniły się w zależności od badań.
W związku z tym autorzy doszli do wniosku, że chociaż probiotyki wydają się obiecujące w poprawie jakości życia i modulacji stanu zapalnego łuszczycy, obecne dowody pozostają niewystarczające, by potwierdzić solidne zalecenia kliniczne.
