Leczenie ćwierkaniem

Obserwacja ptaków może stanowić skuteczne wsparcie w rehabilitacji pacjentów po udarze mózgu – czytamy w tekście „Bird-centered ecological engagement: reframing human-bird interaction in stroke rehabilitation”¹ opublikowanym w piśmie „Frontiers in Bird Science”.

Szczegóły

Afazja to nabyte zaburzenie neurologiczne, które wpływa na język i komunikację. Z tym problemem mierzy się co trzecia osoba po udarze. Pacjenci mogą mieć trudności z mówieniem, rozumieniem języka mówionego, a także czytaniem i pisaniem. Negatywnie wpływa to na ich zdolność uczestnictwa w życiu społecznym, prowadząc do izolacji i depresji.

– Afazja to kradzież tożsamości – mówi dr Catherine Off, współkierująca programem leczenia afazji Big Sky na Uniwersytecie Montana.

– Osoby z afazją nie mają problemów intelektualnych. Są sobą, we własnej głowie. Problem polega na tym, że ich funkcja językowa uległa zmianie – dodaje.

Najskuteczniejsze strategie rehabilitacji obejmują leczenie kliniczne połączone z możliwością głębokiego zaangażowania w codzienne życie.

W 2021 r. pacjenci uczestniczący w Intensywnym Kompleksowym Programie Leczenia Afazji (ICAP – Intensive Comprehensive Aphasia Program) wyrazili zainteresowanie zgłębianiem wiedzy o sowach w ramach zajęć rehabilitacyjnych. Artefakty związane z tymi ptakami, w tym zakonserwowane okazy i materiały pokrewne, rozbudziły ciekawość chorych i stworzyły naturalną przestrzeń do ćwiczenia konwersacji. Działanie to przerodziło się w stałą współpracę między dr Victorią Dreitz, ekolożką ptaków z Uniwersytetu Montana, a dr Jenną Musick i dr Catherine Off, badaczkami i ekspertkami w dziedzinie rehabilitacji po udarze.

Obecnie każdego lata osoby po udarze z zaburzeniami mowy biorą udział w zorganizowanych zajęciach terenowych. Obserwacja ptaków zapewnia bezpieczne, bezstresowe środowisko sprzyjające komunikacji. Zajęcia prowadzone są wspólnie przez ornitologów i logopedów.

– Wymagania lingwistyczne są niewielkie, a pacjenci mogą dołączyć na dowolnym poziomie zaawansowania – wyjaśnia dr Jenna Musick, współdyrektorka programu.

– Funkcje komunikacyjne poprawiają się wtedy, gdy człowiek naprawdę chce coś powiedzieć – podkreśla dr Catherine Off.

– Wyszliśmy z gabinetu terapeutycznego. Mówimy naszym podopiecznym: cieszcie się towarzystwem ludzi, świeżym powietrzem i pozwalajcie, aby komunikacja rozwijała się swobodnie – podsumowuje.

Obserwacja ptaków w grupach stymuluje zaangażowanie poprzez tzw. wspólną uwagę podczas kontaktu z naturą – czynniki, które naukowo potwierdzają swój korzystny wpływ na samopoczucie. Śpiew i nawoływania ptaków, ich wędrówki oraz powszechna obecność zarówno w miastach, jak i na terenach wiejskich sprawiają, że dziedzina ta jest łatwo dostępna i atrakcyjna. Osoby po udarze rozmawiają o tym, co widzą, zadają pytania, pomagają sobie nawzajem w obsłudze sprzętu optycznego i kontynuują te rozmowy w gronie rodzin.

Obecnie zespół skupia się na mierzalnych rezultatach terapii, szkoleniu klinicystów oraz skalowaniu modelu, aby programy ornitoterapii mogły wspierać pacjentów z afazją również poza Montaną.

Przypis:

1. www.frontiersin.org/1953932.

Kontakt ze zwierzęciem jako część terapii Kontakt ze zwierzęciem może pozytywnie wpływać na całokształt funkcjonowania człowieka znajdującego się u kresu życia, przynosząc ulgę w cierpieniu zarówno emocjonalnym, jak i cielesnym oraz ułatwiając poruszanie się w zmienionej roli społecznej. Relacja człowieka ze zwierzakiem, niezależnie od tego, czy jest to zwierzę terapeutyczne czy własne, nawet gdy jest krótka i powierzchowna, może być źródłem cennego wsparcia.

Przeczytaj także: „Prawo pacjenta do kontaktu ze zwierzętami towarzyszącymi jako element humanizacji opieki medycznej”.