Wprowadzenie

Percepcja ryzyka może mieć zasadniczy wpływ na sięganie po alkohol oraz upijanie się. Zrozumienie wpływu i roli percepcji ryzyka jest ważne w kontekście efektywności działań profilaktycznych skierowanych do młodzieży. Celem badania było przeanalizowanie zmian w percepcji ryzyka oraz trendów w konsumpcji alkoholu w latach 1995–2015 wśród młodzieży szkolnej w Polsce na tle innych krajów europejskich.

Materiał i metody

Analizowano dane z badań ESPAD, realizowanych w Polsce, Czechach, Danii, Francji, Szwecji, Włoszech i na Ukrainie w latach 1995–2015 (N = 144 357). W badaniu analizowany był związek percepcji ryzyka z piciem i upijaniem się. Analizy statystyczne przeprowadzono z użyciem oprogramowania IBM SPSS 21, wykorzystując testy chi-kwadrat.

Wyniki

W latach 1995–2015 odsetek uczniów, którzy oceniali częste spożywanie niewielkich ilości alkoholu jako mało ryzykowne bądź pozbawione ryzyka, wzrastał w części krajów (w tym w Polsce). Zmiany percepcji ryzyka upijania się miały mniej gwałtowny przebieg, jednak znacząco wpływały na skalę tego zjawiska.

Omówienie

Wpływ percepcji ryzyka na sięganie po alkohol zmienia się w czasie i może mieć odmienny przebieg w różnych krajach. Ograniczenie odsetka uczniów sięgających po alkohol nie zawsze wiąże się ze wzrostem wysokich ocen ryzyka. W ostatnich latach częste spożywanie niewielkich ilości alkoholu przestaje być postrzegane jako zachowanie ryzykowne.

Wnioski

Analiza związków percepcji ryzyka i zachowań związanych z alkoholem wśród młodzieży świadczy o potrzebie włączenia do programów profilaktycznych zagadnień związanych z częstym spożywaniem niewielkich ilości alkoholu.