Dołącz do nas w mediach społecznościowych:
Udostępnij
Redaktor: Maria Krzos
Źródło: Nature, PAP

Cukier pogarsza uszkodzenie mikrobiomu jelitowego spowodowane antybiotykami

123RF

Najnowsze wyniki badań opublikowane w „Nature” pokazały, że łączenie spożycia cukru z przyjmowaniem antybiotyków nasila uszkodzenia mikrobiomu jelitowego wywoływane przez leki. Potwierdziły to wyniki badań prowadzonych na chorych onkologicznie i eksperymenty na myszach. 

Wyniki zostały opublikowane 30 września w artykule „Sugar-rich foods exacerbate antibiotic-induced microbiome disruption”1 na łamach „Nature”.

Spadek różnorodności alfa, nasilony rozwój Enterococcus faecium

W ramach badania zespół z NYU Langone Health i innych ośrodków monitorował każdy produkt spożywczy w 9419 posiłkach zjedzonych przez 173 hospitalizowanych pacjentów onkologicznych. Następnie przeprowadzono analizę zmian w ich mikrobiomie jelitowym.

Naukowcy stwierdzili wyraźny spadek tzw. różnorodności alfa o 21 proc. na każde 100 g cukru spożytego w ciągu 48 godzin przed leczeniem. Różnorodność alfa jest miarą zróżnicowania korzystnych gatunków bakterii obecnych w jelitach. Jednocześnie łączenie cukru z antybiotykami nasilało rozwój bakterii Enterococcus faecium, związanej z trudnymi do leczenia infekcjami.

Wyniki badań potwierdzone eksperymentalnie

Wyniki te potwierdzono w eksperymentach na myszach. Do trzeciego dnia badania ekspozycja na antybiotyk oraz sacharozę w diecie gryzoni doprowadziła do ponad 16-krotnego wzrostu liczebności bakterii z rodzaju Enterococcus w jelitach. Do szóstego dnia badania – doprowadziła ona do ponad trzydziestokrotnie większej ich liczebności.

– Dowiadujemy się coraz więcej o tym, w jaki sposób szkody wyrządzane mikrobiomowi przez antybiotyki wiążą się z długoterminowymi problemami zdrowotnymi. Ważne jest zatem zidentyfikowanie czynników, które mogą ograniczyć te niezamierzone zagrożenia – zaznaczył dr Jonas Schluter z NYU Langone, jeden z naukowców kierujących badaniem.

– Nasze badanie, w którym przeanalizowaliśmy ponad 9 tys. zarejestrowanych posiłków, pozwala sądzić, że może w tym pomóc modyfikacja diety w trakcie antybiotykoterapii i po jej zakończeniu, zwłaszcza ograniczenie spożycia słodyczy – dodał badacz.

Znaczenie prawidłowego mikrobiomu dla pacjentów z nowotworami krwi

Naukowcy badali pacjentów z nowotworami krwi, ponieważ często otrzymują oni antybiotyki, a podczas hospitalizacji możliwe jest bardzo dokładne monitorowanie spożywanego przez nich jedzenia.

– Mikrobiom okazuje się coraz ważniejszym czynnikiem w opiece nad pacjentami onkologicznymi – podkreśla jeden z badaczy, dr Marcel van den Brink, naczelny lekarz City of Hope.

– U pacjentów poddawanych intensywnemu leczeniu, takiemu jak przeszczep szpiku kostnego, zachowanie zdrowej różnorodności mikrobiomu jelitowego może mieć istotne znaczenie dla wyników terapii. Badania takie jak to pomagają nam lepiej zrozumieć, w jaki sposób codzienne czynniki, w tym dieta, mogą wpływać na delikatną równowagę, która oddziałuje na odpowiedź pacjentów na leczenie, przebieg rekonwalescencji oraz występowanie działań niepożądanych – wyjaśnił.

Badacze wyjaśnili, że na przykład pacjenci z nowotworami krwi, którzy przechodzą przeszczep komórek macierzystych, są zwykle hospitalizowani przez kilka tygodni. W tym czasie otrzymują zarówno chemioterapię, jak i antybiotyki, i dochodzi wówczas do dużych zmian w sposobie odżywiania oraz poważnego uszkodzenia mikrobiomu jelitowego. U tych pacjentów szkodliwe bakterie, takie jak Enterococcus faecium, często zaczynają intensywnie się namnażać, ponieważ pozostała część ekosystemu jelitowego zostaje uszkodzona.

– Zwłaszcza u osób z nowotworami krwi uszkodzenie mikrobiomu wiąże się z gorszymi wynikami leczenia, w tym z wyższą śmiertelnością ogólną i większym ryzykiem zakażeń. Ważnym kolejnym krokiem będzie zaprojektowanie badań klinicznych, które sprawdzą, czy krótkoterminowe zmiany w diecie mogą poprawić wyniki leczenia pacjentów – stwierdził jeden z autorów badania, Jonathan Peled, zastępca dyrektora Center for Hematological Malignancies w Memorial Sloan Kettering Cancer Center.

Dlaczego cukry nasilają negatywny wpływ antybiotyków na mikrobiom jelitowy?

– Nowe badanie wskazuje, że obecne w diecie cukry nasilają zaburzenia mikrobiomu wywołane przez antybiotyki. Prawdopodobnie dzieje się tak dlatego, że potencjalnie szkodliwe bakterie, które przetrwały antybiotykoterapię, korzystają z cukrów zawartych w pożywieniu i dzięki nim mogą się namnażać. Choć wyniki sugerują, że ograniczenie cukrów prostych może zmniejszyć uszkodzenia mikrobiomu – nadal nie wiadomo, czy cukier bezpośrednio wspomaga rozwój bakterii Enterococcus, osłabia konkurujące z nimi bakterie, czy też działa u pacjentów poprzez inny mechanizm – dodał William Jogia z Institute for Systems Genetics.

Przypis:

  1. www.nature.com/11077-3.

Przeczytaj także: „Choroba z wyboru?”.

Kurier Medyczny Prenumerata

Działy: Doniesienia naukowe Aktualności w e-Akademia Zaburzeń Mikrobioty Aktualności
Tagi: mikrobiom jelitowy antybiotyki cukry dieta nowotwory krwi badania naukowe