Wprowadzenie

Cukrzyca typu 1 u dziecka jest dla chorego i jego rodziców jedną z najbardziej obciążających psychicznie chorób przewlekłych. Wymóg ciągłej kontroli glikemii, konieczność insulinoterapii, obawa przed hipo- i hiperglikemią, a także lęk przed powikłaniami późnymi mają negatywny wpływ na kondycję psychiczną chorego i jego rodziny. Choroba zaburza relacje w rodzinie, pogarsza komunikację, wymusza zmianę organizacji życia, często prowadzi do rezygnacji z pracy matek, które przejmują wyłączną opiekę nad chorym dzieckiem i zostają obciążone odpowiedzialnością za samokontrolę cukrzycy.

Cel pracy

Poznanie opinii matek dzieci chorych na cukrzycę typu 1 na temat stopnia zaangażowania ojców lub opiekunów w sprawowanie opieki nad dziećmi w kwestii samokontroli i prowadzenia cukrzycy oraz jego wpływu na funkcjonowanie i relacje w rodzinie.

Materiał i metody

Badaniu prowadzonemu w 2017 r. w formie internetowego kwestionariusza ankiety poddano 459 matek, o różnym czasie trwania choroby dziecka, średnia 3,8 roku (SD 2,95, Me 3), średni wiek dziecka 8,9 roku (SD 3,96, Me 8,5). Badane matki to podopieczne cukrzycowych organizacji pozarządowych i uczestniczki grup wsparcia w mediach społecznościowych.

Wyniki

83% badanych wskazało, że choroba dziecka stanowi dla nich duże obciążenie psychiczne i że to głównie one opiekują się chorym dzieckiem, nie mogąc liczyć na wsparcie innych członków rodziny – 38,8%. Z powodu konieczności opieki nad dzieckiem 58,8% badanych nie jest aktywnych zawodowo, a 24,2% mimo aktywności zawodowej jako jedyne w rodzinie zajmują się kontrolą cukrzycy dziecka. W 15,3% rodzin ojciec nie wykonuje żadnych czynności związanych z cukrzycą dziecka. 33,8% badanych ocenia, że choroba dziecka pogorszyła sytuację rodziny, a w 4,4% spowodowała jej rozpad. Tylko 18,1% matek deklaruje, że ojciec potrafi samodzielnie opiekować się dzieckiem z cukrzycą.

Wnioski

Konieczne jest wsparcie rodzin dotkniętych cukrzycą, rozwój ich osobistych i społecznych umiejętności, tak by radziły sobie z chorobą przewlekłą, a obowiązki związane z prowadzeniem i samokontrolą cukrzycy dziecka dzielone były przez oboje rodziców.