Opieka długoterminowa potrzebuje pilnych zmian

Uniwersytet Jagielloński poinformował, że nad badaniem „Organizational and financial challenges in care transitions: a qualitative s tudy of long-term care systems in Germany, the Netherlands and Poland” pracowało troje naukowców z Instytutu Zdrowia Publicznego UJ CM: dr Estera Wieczorek, dr hab. Ewa Kocot oraz dr hab. Christoph Sowada, prof. UJ, a także badacze z Uniwersytetu Maastricht.

Wyzwania pojawiające się przy zmianach miejsc opieki

– Celem badania było zidentyfikowanie kluczowych wyzwań organizacyjnych i finansowych pojawiających się przy zmianach miejsc świadczenia opieki (ang. care transitions) w wymienionych wyżej systemach opieki długoterminowej. Dodatkowym celem było przedstawienie potencjalnych działań systemowych, które mogłyby przyczynić się do poprawy funkcjonowania tych procesów w analizowanych krajach – wyjaśniła dr Estera Wieczorek, współautorka pracy.

Zmiany miejsca opieki (określane dalej jako „przejścia”) – np. ze szpitala na dom, z domu na placówkę opiekuńczą lub też z placówki opiekuńczej na szpital – należą do najbardziej wrażliwych momentów w ścieżce leczenia i opieki osób starszych. Nieprawidłowości na tym etapie mogą prowadzić do wystąpienia zdarzeń niepożądanych, rehospitalizacji, wzrostu kosztów opieki oraz obniżenia satysfakcji pacjentów i ich rodzin.

Problem z przepływem informacji pomiędzy świadczeniodawcami

Jak się okazuje, we wszystkich trzech badanych krajach, czyli w Polsce, Niemczech i Holandii, obecny model organizacji i finansowania opieki długoterminowej nie zapewnia w pełni bezpiecznych i skoordynowanych przejść pomiędzy świadczeniodawcami w procesach sprawowania opieki nad osobami starszymi.

– W Polsce np. istotnym wyzywaniem pozostaje ograniczona wymiana informacji oraz komunikacja pomiędzy świadczeniodawcami zarówno w obrębie jednego sektora, jak i pomiędzy systemem ochrony zdrowia a systemem pomocy społecznej – zaznaczyła dr Estera Wieczorek.

Badaczka dodała, że bardzo często świadczeniodawcy nie dysponują pełną wiedzą na temat kompleksowej historii pacjenta, w tym odbytych wizyt, przeprowadzonych testów i badań w innych placówkach.

– Może to prowadzić do duplikowania świadczeń oraz przeniesienia odpowiedzialności za przekazywanie informacji na pacjenta i jego opiekuna. Jest to szczególnie problematyczne w przypadku osób starszych doświadczających zaburzeń poznawczych. Dodatkowo nasz system cierpi na chroniczne niedobory kadrowe i infrastrukturalne, które wydłużają kolejki do świadczeń opieki długoterminowej – tłumaczyła.

Brak spójnych procedur pogarsza jakość opieki

Badanie wskazuje, że regulacje prawne, polityki publiczne, dostępność protokołów oraz porozumienia między świadczeniodawcami mogą zarówno wspierać, jak i utrudniać opiekę przejściową. Autorzy podkreślają, że brak spójnych procedur i formalnych zasad współpracy między podmiotami może prowadzić do rozmycia odpowiedzialności i pogorszenia jakości opieki. Jednocześnie nadmiernie restrykcyjne przepisy – np. w zakresie ochrony danych – mogą utrudniać efektywną wymianę informacji.

– Ze względu na złożoność oraz wzajemne powiązania czynników organizacyjnych i finansowych poprawa funkcjonowania tych systemów wymaga wdrożenia kompleksowych i wielowymiarowych rozwiązań. Działania punktowe, takie jak wprowadzenie pojedynczych narzędzi cyfrowych czy nowych ról zawodowych, nie będą wystarczające bez równoległych zmian w finansowaniu, regulacjach, organizacji pracy, kulturze współpracy międzyinstytucjonalnej – zaznaczyła dr Wieczorek.

Optymalizacja przejść w opiece powinna stać się jednym z priorytetów

Autorzy pracy stwierdzili też, że optymalizacja przejść w opiece powinna stać się jednym z priorytetów systemów opieki długoterminowej w Europie, szczególnie w kontekście starzenia się populacji i rosnących potrzeb zdrowotnych osób starszych.

Przeczytaj także: „Kto nas będzie leczył na starość?”, „Rząd przyjął długo oczekiwany Krajowy Program Działań wobec Chorób Otępiennych” i „Lawinowo rośnie liczba chorych na alzheimera”.