Wstęp: Nieświadomość własnych deficytów (anozognozja) jest istotnym elementem obrazu klinicznego patologii prawej półkuli – płatów czołowych, i otępienia. Aktualne analizy koncentrują się na zakresie i mechanizmach anozognozji. Jednym z obszarów badań jest wiedza o własnej pamięci (metapamięć), dotycząca subiektywnej oceny cech własnej pamięci, szacowania uczenia się, zmian w wyniku starzenia się i emocjonalnej reakcji na deficyty. Dane dotyczące metapamięci u osób z patologią lewej i prawej półkuli są niejednoznaczne. Pacjenci z uszkodzeniem prawej półkuli przeceniają swoją pamięć, a z patologią lewej – nie doceniają.

Materiał i metody: Uczestnikami badań byli pacjenci z patologią lewej (n = 25) lub prawej (n = 27) półkuli mózgu oraz grupa kontrolna (n = 52). Porównano subiektywne oceny ogólnej efektywności własnej pamięci, subiektywne oceny poziomu zapamiętania materiału, rzeczywiste wykonania oraz poziom adekwatności sądów i wykonań. W analizach uwzględniono typ bodźca (werbalny, niewerbalny), lokalizację patologii mózgowej (przedni – tylny obszar) oraz inne zmienne.

Wyniki: Wykazano różnice międzygrupowe w zakresie adekwatności sądów w porównaniu z rzeczywistymi wykonaniami. Osoby z patologią prawej półkuli przeceniają swoje możliwości mnestyczne, niezależnie od typu bodźca. Większy stopień przeceniania dotyczy materiału niewerbalnego. Pacjenci z uszkodzeniem lewej półkuli nie doceniają możliwości zapamiętania bodźców werbalnych, przeceniają – niewerbalnych. Osoby z grupy kontrolnej nie doceniają swoich możliwości. Chorzy z uszkodzeniem tylnego obszaru prawej półkuli przeceniają swoje zdolności we wszystkich typach zadań.

Wnioski: Poziom adekwatności wiedzy o własnej pamięci zależy od lokalizacji patologii w obrębie półkul. Sądy o własnej pamięci (zarówno jej szczegółowych aspektów, jak i ogólnej oceny) są w różnym stopniu powiązane z nastrojem depresyjnym i wykonaniami, są też kształtowane przez wpływ innych czynników psychologicznych i demograficznych (wiek, edukacja).