Streszczenie
1/2008
vol. 3
Paradygmat poprzedzania semantycznego w badaniach nad schizofrenią
Neuropsychiatria i Neuropsychologia 2008; 3, 1: 21–28
Data publikacji online: 2008/04/14
Sieciowe modele pamięci przyjmują, że pojęcia są przechowywane w systemie poznawczym w postaci struktury przypominającej sieć. Każdemu z pojęć odpowiada pojedynczy węzeł sieci, natomiast związki znaczeniowe między pojęciami odzwierciedlane są w postaci ścieżek łączących odpowiadające im węzły. Przetwarzanie konkretnego pojęcia powoduje aktywację odpowiadającego mu węzła sieci. Aktywacja ta rozprzestrzenia się wzdłuż odchodzących od tego węzła ścieżek i dociera do węzłów związanych znaczeniowo z węzłem źródłowym, ułatwiając ich późniejsze przetwarzanie. Proces ten jest badany za pomocą procedury poprzedzania semantycznego. Badanym pokazuje się kolejno dwa słowa połączone relacją znaczeniową. Prezentacja pierwszego słowa powoduje wzbudzenie aktywacji w węźle sieci odpowiadającym drugiemu słowu, zanim jeszcze zostanie ono pokazane, dlatego gdy słowo to się pojawi, przetwarzane jest szybciej i bardziej poprawnie niż słowa, do których nie dotarła aktywacja pochodząca od słowa źródłowego. W artykule dokonano przeglądu badań nad zjawiskiem poprzedzania semantycznego w schizofrenii. Wyniki tych badań wskazują na znaczne zróżnicowanie przebiegu tego zjawiska w warunkach automatycznej aktywacji semantycznej. W niektórych eksperymentach zanotowano nasilenie poprzedzania u osób chorych, natomiast w innych efekt jego osłabienia. Istnieją także badania, w których nie zanotowano różnic pod względem siły poprzedzania semantycznego między chorymi na schizofrenię a osobami z grup kontrolnych. Wyniki badań dotyczących poprzedzania semantycznego w warunkach umożliwiających zaangażowanie procesów uwagi jednoznacznie wskazują na osłabienie tego procesu u osób chorych na schizofrenię.
Słowa kluczowe
sieć semantyczna, poprzedzanie semantyczne, schizofrenia
Dostępne w
Zintergrowane z