Streszczenie
3/2017
vol. 12
Artykuł przeglądowy
Terapia poznawczo-behawioralna w leczeniu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych
Neuropsychiatria i Neuropsychologia 2017; 12, 3: 118–125
Data publikacji online: 2017/11/30
Choroba afektywna dwubiegunowa (ChAD) należy do zaburzeń afektywnych nawracających. Ze względu na istotny udział czynników biologicznych w etiopatogenezie choroby główną metodą leczenia jest farmakoterapia. Postępowanie psychoterapeutyczne stwarza możliwości poprawy efektywności farmakoterapii. Metody psychoterapeutyczne wspomagające leczenie ChAD, takie jak psychoedukacja czy terapia rodzinna (family-focused therapy – FFT), stosowane były uprzednio w leczeniu schizofrenii. Terapia poznawczo-behawioralna (cognitive behavioral therapy – CBT) wykazała dużą skuteczność w leczeniu zaburzeń afektywnych jednobiegunowych. Dla potrzeb leczenia ChAD stworzono terapię interpersonalną i rytmów społecznych (interpersonal and social rhythm therapy – IPSRT). Wszystkie powyższe metody odznaczają się udowodnioną skutecznością wspomagania leczenia farmakologicznego.
Terapia poznawczo-behawioralna stanowi grupę interwencji psychoterapeutycznych o dobrze potwierdzonej efektywności w przypadku zaburzeń lękowych, depresyjnych, osobowościowych, odżywiania oraz zespołu uzależnień. Celem artykułu jest przegląd literatury na temat skuteczności metod terapii poznawczo-behawioralnej w leczeniu choroby afektywnej dwubiegunowej. Większość badań wskazuje na obiecujące wyniki stosowania CBT u chorych z ChAD. Ostatnia metaanaliza badań wskazuje, że pod wpływem CBT następuje zmniejszenie częstości nawrotów choroby, zmniejszenie nasilenia objawów depresyjnych oraz nasilenia manii, a także występuje poprawa funkcjonowania psychospołecznego, aczkolwiek w niektórych badaniach wyniki są niejednoznaczne. W wielu pracach podkreśla się potrzebę dalszych badań nad stosowaniem terapii poznawczo-behawioralnej w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych, wypracowania jednoznacznych standardów i zaleceń terapeutycznych jej prowadzenia oraz lepszych sposobów oceny ich skuteczności.
Terapia poznawczo-behawioralna stanowi grupę interwencji psychoterapeutycznych o dobrze potwierdzonej efektywności w przypadku zaburzeń lękowych, depresyjnych, osobowościowych, odżywiania oraz zespołu uzależnień. Celem artykułu jest przegląd literatury na temat skuteczności metod terapii poznawczo-behawioralnej w leczeniu choroby afektywnej dwubiegunowej. Większość badań wskazuje na obiecujące wyniki stosowania CBT u chorych z ChAD. Ostatnia metaanaliza badań wskazuje, że pod wpływem CBT następuje zmniejszenie częstości nawrotów choroby, zmniejszenie nasilenia objawów depresyjnych oraz nasilenia manii, a także występuje poprawa funkcjonowania psychospołecznego, aczkolwiek w niektórych badaniach wyniki są niejednoznaczne. W wielu pracach podkreśla się potrzebę dalszych badań nad stosowaniem terapii poznawczo-behawioralnej w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych, wypracowania jednoznacznych standardów i zaleceń terapeutycznych jej prowadzenia oraz lepszych sposobów oceny ich skuteczności.
Słowa kluczowe
choroba afektywna dwubiegunowa, psychoterapia, terapia poznawczo-behawioralna
Dostępne w
Zintergrowane z