Zanieczyszczenie powietrza a ryzyko depresji

Zanieczyszczenie powietrza drobnymi pyłami zawieszonymi PM2,5 ma związek z wyższym ryzykiem depresji u starszych osób, zwłaszcza z chorobami współistniejącymi – wykazano w badaniu, które ukazało się na łamach „JAMA Network Open”.

Do takich wniosków doszli naukowcy z Emory University (Atlanta, Georgia, USA), którzy przeanalizowali dane zebrane wśród prawie 23,7 mln seniorów (w wieku 65 lat i starszych).

Wszyscy byli beneficjentami programu ubezpieczeń zdrowotnych Medicare w okresie od stycznia 2000 do grudnia 2018.

Sprawdzano też informacje na temat rocznych stężeń pyłów zawieszonych PM2,5 (cząstki stałe o średnicy do 2,5 mikrometra) w miejscu zamieszkania osób objętych badaniem.

Czym są pyły PM2,5?

Pyły PM2,5 zaliczane są do najgroźniejszych zanieczyszczeń powietrza, gdyż - ze względu na małe rozmiary – przenikają z płuc do układu krwionośnego i wywołują stany zapalne w organizmie. Dotychczas powiązano je z wyższym ryzykiem różnych chorób przewlekłych, w tym m.in. układu oddechowego, sercowo-naczyniowego ( miażdżyca naczyń, zawały serca, udary mózgu) i nowotwory. 

Mianem PM2,5 określa się złożoną mieszaninę wielu składników chemicznych, w tym siarczanów, azotanów, jonów amonowych, węgla elementarnego (główny składnik sadzy), węgla organicznego i minerałów z gleby, pochodzących zarówno ze źródeł antropogenicznych, jak i naturalnych.

Wykazują one różną toksyczność. Dlatego badacze analizowali również dane na temat stężeń poszczególnych składników PM2,5. W trakcie obserwacji depresję zdiagnozowano u 5,5 mln osób objętych badaniem.

Na co wskazuje analiza?

Analiza wykazała, że długotrwała ekspozycja na pyły PM2,5 - głównie siarczany, węgiel elementarny i pyły z gleby, wiązała się ze zwiększonym ryzykiem depresji u seniorów. Zależność ta była silniejsza u osób z chorobami kardiometabolicznymi i neurologicznymi.

Zdaniem autorów pracy wyniki te wskazują, że konieczne są regulacje odnośnie dopuszczalnych stężeń poszczególnych składników pyłów PM2,5. Mogłoby to pomóc zmniejszyć ryzyko depresji wśród wrażliwych populacji osób starszych.

O zdrowiu psychicznym pacjentów w wieku senioralnym można więcej dowiedziec się już w styczniu podczas Wobineru „Pacjent 65+. Nadcisnienie tętnicze czy lęk i depresja”.

Akademia TMT zaprasza – webinar „Pacjent 65+. Nadciśnienie tętnicze czy lęk i depresja. Droga pacjenta do lekarza”Zapraszamy na webinar z cyklu Akademia Top Medical Trends odbywający się pod hasłem „Specjaliści partnerami lekarza POZ”. Tematem spotkania będą kwestie powiązania i różnicowania nadciśnienia tętniczego oraz zaburzeń psychicznych. Webinar odbędzie się 27 stycznia 2026 r. o godz. 18.00.

Przeczytaj także: „Depresja – jak diagnozować i leczyć w praktyce lekarza rodzinnego”; „Pyły PM 2,5 odpowiedzialne za choroby serca, płuc i nowotwory”; „Zanieczyszczenie powietrza jedną z przyczyn przedwczesnych porodów ”;