Leczenie bezdechu sennego z użyciem CPAP
Obturacyjny bezdech senny (OBS) stanowi powszechny problem kliniczny, którego konsekwencje zdrowotne tradycyjnie rozpatruje się wyłącznie z perspektywy samego pacjenta.
Chrapanie, epizody bezdechów oraz niepokój ruchowy chorego w nocy zakłócają jednak również odpoczynek partnera dzielącego z nim łóżko. Mimo to dotychczas brakowało kontrolowanych badań oceniających, czy skuteczna terapia chorego aparatem CPAP może wywierać wymierny, korzystny wpływ na parametry hemodynamiczne, funkcję śródbłonka naczyniowego oraz sen jego bliskiej osoby.
W wieloośrodkowym badaniu prowadzonym metodą podwójnej ślepej próby oceniono 63 pary, w których jeden z partnerów chorował na umiarkowany lub ciężki OBS. Chorych losowo przydzielono do terapii stałym dodatnim ciśnieniem w drogach oddechowych (CPAP, 34 pary) lub do grupy pozorowanej, stosującej plastry na nos (29 par). U partnerów pacjentów wyjściowo oraz po 3 miesiącach przeprowadzono szczegółową diagnostykę: ocenę funkcji śródbłonka naczyniowego tętnicy ramiennej (metodą FMD), 24-godzinne monitorowanie ciśnienia tętniczego (ABPM), kwestionariusze jakości snu oraz tygodniową aktygrafię nadgarstkową.
Po 3 miesiącach leczenia nie wykazano istotnych różnic między grupami w zakresie zmiany wskaźnika FMD w całej populacji (p=0,67). Zaobserwowano natomiast wyraźne korzyści hemodynamiczne: u partnerów osób leczonych CPAP dobowe skurczowe ciśnienie tętnicze obniżyło się o niespełna 1 mm Hg, podczas gdy w grupie pozorowanej wzrosło o ponad 3 mm Hg (p=0,03), z podobną korzystną różnicą dla ciśnienia skurczowego w ciągu dnia oraz spadkiem nocnej częstotliwości rytmu serca o 3 uderzenia na minutę. Towarzyszyła temu obiektywna poprawa ciągłości snu partnerów: skrócenie czasu wybudzeń po zaśnięciu, redukcja liczby nocnych przebudzeń, spadek senności dziennej oraz wzrost ogólnej jakości odpoczynku.
Skuteczna terapia CPAP u chorego na OBS przynosi bezpośrednie korzyści zdrowotne również jego partnerowi, zapobiegając niekorzystnemu wzrostowi ciśnienia tętniczego i normalizując profil snu. Wyniki te wskazują, że bezdech senny należy postrzegać jako zaburzenie obciążające oboje partnerów, co stanowi silny argument motywacyjny do przestrzegania zaleceń terapeutycznych przez chorych.
