Wczesna redukcja masy ciała w stanie przedcukrzycowym
Zaburzenia tolerancji glukozy (IGT) wiążą się ze znacznym obciążeniem klasycznymi czynnikami ryzyka sercowo-naczyniowego jak otyłość, nadciśnienie tętnicze czy przewlekły stan zapalny.
Choć korzyści ze zmiany stylu życia w zapobieganiu cukrzycy są znane, dotąd brakowało dowodów, w jakim stopniu sama wczesna redukcja masy ciała niezależnie ogranicza ryzyko zawału, udaru i zgonu. Odpowiedzi na to pytanie dostarcza analiza 34-letniej obserwacji chińskiego badania Da Qing Diabetes Prevention Outcome Study, której wyniki przedstawiono na łamach prestiżowego „Diabetes Care”.
W pierwotnym badaniu 540 dorosłych ze świeżo rozpoznanym IGT poddano 6-letniej interwencji dotyczącej stylu życia. W zależności od uzyskanej dynamiki zmian masy ciała uczestników podzielono retrospektywnie na trzy grupy: brak spadku masy ciała (n=200), spadek poniżej 5 proc. (n=163; mediana utraty 2,7 proc., czyli 2,0 kg) oraz spadek wynoszący co najmniej 5 proc. masy wyjściowej (n=177; mediana utraty 8,7 proc., czyli 6,4 kg). Losy pacjentów śledzono aż do 2020 roku, rejestrując przy tym zgony, poważne zdarzenia sercowo-naczyniowe, powikłania naczyniowe oraz hospitalizacje z powodu niewydolności serca.
Analiza statystyczna wykazała, że skuteczna redukcja masy ciała osiągnięta we wczesnym okresie po rozpoznaniu IGT stanowiła silny, niezależny czynnik chroniący przed powikłaniami makronaczyniowymi i przedwczesnym zgonem. W porównaniu z chorymi bez spadku masy ciała, redukcja wagi o co najmniej 5 proc. wiązała się z 44-procentowym spadkiem ryzyka zgonu sercowo-naczyniowego (HR 0,56; 95 proc. CI 0,35–0,89; p=0,015), 29-procentowym zmniejszeniem ryzyka poważnych incydentów naczyniowych (HR 0,71; 95 proc. CI 0,52–0,99; p=0,044), 52-procentową redukcją ryzyka hospitalizacji z powodu zaostrzenia niewydolności serca (HR 0,48; 95 proc. CI 0,26–0,88; p=0,018) oraz 33-procentowym obniżeniem ryzyka zgonu z jakiejkolwiek przyczyny (HR 0,67; 95 proc. CI 0,48–0,95; p=0,023).
Zależność ta pozostała istotna statystycznie po skorygowaniu o wiek, płeć, ciśnienie tętnicze, profil lipidowy, farmakoterapię oraz fakt ewentualnego rozwoju cukrzycy w późniejszym okresie obserwacji. Przełożyło się to bezpośrednio na twarde zyski w długości życia: w grupie z ubytkiem masy ciała co najmniej 5 proc. mediana czasu do zgonu sercowo-naczyniowego została przesunięta o 6,5 roku, a mediana całkowitego przeżycia wydłużyła się o 2,1 roku w odniesieniu do osób bez redukcji wagi. W grupie ze spadkiem poniżej 5 proc. wykazano zmniejszenie śmiertelności całkowitej (HR 0,68; p=0,023), jednak redukcja incydentów naczyniowych nie osiągnęła w niej pełnej istotności statystycznej.
