Transparentne zarządzanie ryzykiem ►
– Analiza wielokryterialna ma pomóc w tworzeniu spójnego i transparentnego podejścia do chorób rzadkich, z uwzględnieniem ich ogromnej różnorodności. Szczególny nacisk będzie położony na kwestie równości w dostępie do terapii – powiedziała dr Anna Kowalczuk, zastępca prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji.
Analiza wielokryterialna, wskazana w projekcie nowelizacji tzw. szybkiej ustawy refundacyjnej (SZNUR) ma przede wszystkim służyć jako narzędzie przeznaczone do oceny technologii medycznych w chorobach rzadkich.
Jak tłumaczyła dr Anna Kowalczuk podczas sesji „Innowacyjne terapie w obszarze chorób rzadkich – pacjent w centrum uwagi” w trakcie konferencji Priorytety w Ochronie Zdrowia 2026, analiza wielokryterialna będzie miała istotny wpływ na rekomendacje jako ramy dla transparentnego przedstawiania wartości terapii. Nie jest to jednak instrument do uzupełniania luk dowodowych.
Fragment wystąpienia poniżej, pod wideo dalsza część tekstu.
– Dowody albo istnieją, albo ich nie ma. W przypadku chorób rzadkich musimy rozumieć dowody inaczej i podchodzić do nich z większą elastycznością – zaznaczyła wiceprezes AOTMiT.
Jak dodała, rolą analizy wielokryterialnej jest umożliwienie transparentnego zarządzania ryzykiem.
– Jeśli nie ma wystarczających danych, mówimy wprost: nie ma dowodów – w związku z czym być może trzeba inaczej zaprojektować narzędzia finansowe, takie jak mechanizmy dzielenia ryzyka (RSS). Choroby rzadkie to bardzo zróżnicowana grupa schorzeń, w których pojawia się światełko w tunelu, lub w których mimo kolejnych terapii sytuacja pozostaje bardzo trudna – powiedziała dr Kowalczuk.
– Podczas międzynarodowych debat na temat HTA podkreślano, że finansowanie jednej terapii oznacza rezygnację z innej. Jeśli środki przeznaczamy na technologie bez efektywności klinicznej, może to ograniczyć dostęp do leków, które są skuteczne – wyjaśniła ekspertka.
– AOTMiT wydając rekomendacje, nie decyduje o refundacji – ocena wydawana jest na podstawie przedstawionych dowodów i ofert cenowych firm. Nawet w przypadku rekomendacji negatywnej ze wskazaniem wartości klinicznej, możliwy jest dalszy dialog z firmą. Często wystarczy inne podejście do ceny czy warunków finansowych – mówiła wiceprezes AOTMiT.
– Analiza wielokryterialna ma pomóc w sposób transparentny budować ocenę i podejście do chorób rzadkich, z uwzględnieniem ich ogromnej różnorodności. Szczególny nacisk będzie położony na kwestie równości w dostępie do terapii. W tym celu prowadzone będą ankiety preferencji, aby lepiej zrozumieć, jakie priorytety widzą pacjenci i społeczeństwo – tłumaczyła.
– Dobór kryteriów został zakończony, wybraliśmy narzędzia do ankietowania i ruszamy z oceną preferencji – podsumowała dr Anna Kowalczuk.
Przeczytaj także: „Dostęp do innowacyjnych leków – fakty i perspektywy”.
Więcej materiałów z konferencji Priorytety w Ochronie Zdrowia 2026 po kliknięciu w poniższy baner.
