2. Paulson KG, Park SY, Vandeven NA, et al. Merkel cell carcinoma: current US incidence and outcomes. J Clin Oncol. 2018.
3. Nghiem PT, Bhatia S, Lipson EJ, et al. PD-1 blockade with pembrolizumab in advanced Merkel-cell carcinoma. N Engl J Med. 2016.
4. Becker JC, Stang A, DeCaprio JA, et al. Merkel cell carcinoma. Nat Rev Dis Primers. 2017
Pembrolizumab w leczeniu adjuwantowym raka z komórek Merkla – wyniki badania EA6174 (STAMP)
W trakcie trwającego kongresu ASCO Annual Meeting 2026 w Chicago jednym z prezentowanych doniesień była analiza wyników pierwszego randomizowanego badania III fazy, dotyczącego leczenia uzupełniającego raka z komórek Merkla. W badaniu EA6174 (STAMP) oceniano skuteczność pembrolizumabu w leczeniu adjuwantowym po leczeniu chirurgicznym w porównaniu z postępowaniem standardowym.
Nowotwór z komórek Merkla (Merkel cell carcinoma – MCC) jest rzadkim i agresywnym nowotworem skóry, charakteryzującym się wysokim ryzykiem nawrotu oraz wczesnego rozsiewu, co przekłada się na niekorzystne rokowanie.
Do badania włączono 293 pacjentów po radykalnym leczeniu operacyjnym MCC, z których większość stanowili pacjenci w stadium III. Pacjentów randomizowano do grupy otrzymującej pembrolizumab w schemacie co trzy tygodnie (maksymalnie 17 cykli) lub do grupy poddanej ścisłej obserwacji zgodnej ze standardem opieki pooperacyjnej.
Celami badania były ocena wpływu immunoterapii na przeżycie wolne od nawrotu choroby, częstość występowania przerzutów odległych oraz przeżycie całkowite, definiowane jako czas od randomizacji do zgonu z dowolnej przyczyny.
Wyniki badania wykazały, że chociaż w analizie przeżycia wolnego od nawrotu choroby zaobserwowano trend korzystny dla pembrolizumabu, nie osiągnął on istotności statystycznej w całej populacji badanej. Jednocześnie odnotowano istotne zmniejszenie ryzyka wystąpienia przerzutów odległych u pacjentów leczonych immunoterapią w porównaniu z leczeniem standardowym, co stanowi istotny klinicznie parametr w kontekście biologii MCC, gdzie rozsiew jest główną przyczyną zgonów.
Analiza dodatkowa wykazała również znaczenie zastosowania radioterapii w kontekście skuteczności immunoterapii adjuwantowej. U pacjentów, którzy otrzymali radioterapię, efekt terapeutyczny pembrolizumabu był utrzymany w całej analizowanej populacji. Najkorzystniejsze wyniki obserwowano u chorych, u których radioterapia była stosowana przed rozpoczęciem leczenia pembrolizumabem, gdzie odnotowano poprawę zarówno przeżycia wolnego od nawrotu choroby, jak i przeżycia wolnego od przerzutów odległych. Natomiast równoczesne stosowanie radioterapii i pembrolizumabu nie wiązało się z poprawą wyników leczenia, co sugeruje istotne znaczenie sekwencji terapii w modulacji odpowiedzi immunologicznej.
Zaprezentowane wyniki wpisują się w rosnący trend wykorzystania immunoterapii w leczeniu uzupełniającym nowotworów o wysokim ryzyku nawrotu, jednocześnie wskazując na potencjalne znaczenie optymalizacji kolejności leczenia skojarzonego z radioterapią. Pomimo braku istotności statystycznej dla pierwszorzędowego punktu końcowego w zakresie całkowitego przeżycia wolnego od nawrotu obserwowane zmniejszenie ryzyka przerzutów odległych może stanowić istotny sygnał kliniczny wymagający dalszej obserwacji i analizy w dłuższym okresie.
