Objaw Raynauda: nikotynamid poprawia mikrokrążenie i jakość życia chorych
Objaw Raynauda, charakteryzujący się napadowym skurczem naczyń krwionośnych w dystalnych częściach ciała, może występować samoistnie lub w przebiegu chorób układowych tkanki łącznej.
Z powodu ograniczonej skuteczności standardowych terapii poszukuje się nowych, bezpiecznych metod wspomagających leczenie. Badanie zaprezentowane w „ACR Open Rheumatology” miało na celu zweryfikowanie czy suplementacja witaminy B3 (nikotynamidu) stanowi bezpieczną i skuteczną opcję terapeutyczną dla chorych z pierwotnym oraz wtórnym (uwarunkowanym twardziną układową) objawem Raynauda.
Do 6-tygodniowego badania włączono 38 pacjentów – 20 z pierwotnym objawem Raynauda oraz 18 z postacią uwarunkowaną twardziną. Protokół obejmował 2-tygodniowy okres obserwacyjny, 2 tygodnie przyjmowania nikotynamidu w dawce 2x500 mg oraz 2-tygodniową fazę wypłukiwania. Jako główne kryterium oceny przyjęto tolerancję leczenia, poprawę jakości życia oraz zmiany w częstości i nasileniu napadów w skali Raynaud Condition Score. Ocenie podlegała również architektura naczyniowa wałów paznokciowych w wideokapilaroskopii (NVC) analizowanej z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.
Suplementacja cechowała się korzystnym profilem bezpieczeństwa, z nielicznymi, łagodnymi objawami niepożądanymi. U 45 proc. badanych wykazano statystycznie istotną poprawę wzorców mikronaczyniowych w NVC (P < 0,001), manifestującą się zwiększeniem odsetka naczyń prawidłowych. Na poziomie objawowym (złagodzenie dolegliwości oraz wzrost jakości życia) wyraźne korzyści stwierdzono wyłącznie u pacjentów z postacią pierwotną, a efekt ten utrzymywał się także po trzeciej fazie badania. U chorych z twardziną nie odnotowano analogicznej poprawy – badacze przypisują ten efekt zaawansowanej, strukturalnej przebudowie łożyska naczyniowego, która pozostaje oporna na rozkurcz.
Nikotynamid stanowi obiecującą terapię wspomagającą w pierwotnym objawie Raynauda – poprawia parametry mikrokrążenia, łagodzi objawy u pacjentów, a utrzymujący się efekt naczyniowy sugeruje jego bezpośredni wpływ modulujący na czynność śródbłonka.
