eISSN: 2084-9885
ISSN: 1896-6764
Neuropsychiatria i Neuropsychologia/Neuropsychiatry and Neuropsychology
Bieżący numer Archiwum Artykuły zaakceptowane O czasopiśmie Bazy indeksacyjne Prenumerata Kontakt Zasady publikacji prac
SCImago Journal & Country Rank
2/2018
vol. 13
 
Poleć ten artykuł:
Udostępnij:
więcej
 
 
streszczenie artykułu:
Artykuł przeglądowy

Rozumienie mowy w zaburzeniach afektywnych

Maria Napierała, Beata Pucher, Bartosz Polski, Janusz Rybakowski

Neuropsychiatria i Neuropsychologia 2018; 13, 2: 75–82
Data publikacji online: 2018/11/20
Pełna treść artykułu
Pobierz cytowanie
ENW
EndNote
BIB
JabRef, Mendeley
RIS
Papers, Reference Manager, RefWorks, Zotero
AMA
APA
Chicago
Harvard
MLA
Vancouver
 
Zaburzenia funkcji poznawczych w chorobach afektywnych powodują pogorszenie procesów przetwarzania informacji w układzie nerwowym, utrudniając odbieranie informacji z otoczenia. W chorobach afektywnych zmiany dotyczą prawie wszystkich obszarów poznawczych. Rozumienie mowy jako złożona funkcja poznawcza, integrująca myślenie, wnioskowanie, rozumienie oraz angażująca procesy pamięci i uwagi, jest stosunkowo mało zbadana w przebiegu zaburzeń afektywnych.

Ukazuje się coraz więcej doniesień na temat funkcjonowania ośrodkowego przetwarzania słuchowego (central auditory processing – CAP), które odgrywa rolę w procesie rozumienia mowy w ośrodkach korowych mózgu pomimo braku ubytku słuchu. Istnieją dane dotyczące występowania nieprawidłowości CAP w takich zaburzeniach psychicznych i neurologicznych, jak schizofrenia, autyzm, depresja, zespół uzależnienia od alkoholu, zespół deficytu uwagi, anoreksja, dysleksja oraz choroba Alzheimera.

Wykazano, że w zaburzeniach afektywnych percepcja słuchowa na poziomie korowym ulega upośledzeniu, a w mechanizmach tych rozpoznano rolę układu sero­toninergicznego. Zaburzenia słuchowe na poziomie korowym prawdopodobnie odzwierciedlają część dysfunkcji mózgu występujących w zaburzeniach nastroju i prowadzą do angażowania dodatkowych obszarów mózgu do osiągnięcia odpowiedniej wydajności słuchowej u pacjentów z depresją.

Niedawno w Polsce opracowano testy umożliwiające pomiar rozumienia mowy. Ich duża rzetelność pozwala na badanie w różnych warunkach, z uwzględnieniem różnic w percepcji mowy przed i po farmakoterapii.

Celem artykułu jest przedstawienie dotychczasowego stanu wiedzy na temat procesów rozumienia mowy w zaburzeniach afektywnych, także w kontekście funkcjonowania CAP, oraz wskazanie dalszych kierunków badań.

Cognitive impairment in affective disorders causes a deterioration of information processing in the nervous system, which impairs receiving information from the environment. In affective disorders, the changes affect almost all cognitive areas; however, understanding speech as a complex cognitive function that integrates thinking, reasoning, understanding, and engaging processes of memory and attention, has little been investigated.

There has been an increase in the number of reports on the functioning of central auditory processing (CAP), which affects the processes of speech understanding in the brain despite any loss of hearing. The occurrence of CAP abnormalities in mental and neurological disorders, such as schizophrenia, autism, depression, alcohol addiction, attention deficit syndrome, anorexia, dyslexia, and Alzheimer’s disease has been demonstrated.

It has been found that cortical auditory perception is impaired in affective disorders, and its mechanisms could be regulated by the serotonergic system. Cortical hearing disorders are likely to reflect some of the brain dysfunction found in mood disorders and involve additional areas of the brain to achieve adequate auditory performance in patients with depression.

In Poland, tests have recently been developed for the assessment of speech understanding. Their reliability allows testing in various conditions, also taking into account the differences in speech perception before and after pharmacological therapy.

The aim of the article is to systematise the existing knowledge on speech understanding processes in the context of affective disorders, including CAP functioning, as well as to demonstrate the possibilities for further research.
słowa kluczowe:

zaburzenia afektywne, rozumienie mowy, dysfunkcje poznawcze

referencje:
American Speech-Language-Hearing Association (ASHA). Central Auditory Processing Disorders (2005). http://www.asha.org/policy/TR2005-00043/
Arnauld E, Jeantet Y, Arsaut J i wsp. Involvement of the caudal striatum in auditory processing: c-fos response to cortical application of picrotoxin and to auditory stimulation. Mol Brain Res 1996; 41: 27-35.
Baier B, Kleinschmidt A, Muller N. Cross-modal processing in visual and auditory cortices depends on statistical relationship of multisensory information. J Neurosci 2006; 47: 12260-12265.
Borkowska A, Rybakowski JK. Neuropsychological frontal lobe tests indicate that bipolar depressed patients are more impaired than unipolar. Bipolar Disord 2001; 3: 88-94.
Brown KJ, Gonsalvez CJ, Harris AW i wsp. Target and non-target ERP disturbances in first episode vs chronic schizophrenia. Clin Neurophysiol 2002; 11: 1754-1763.
Buchwald JS, Erwin R, Van Lancker D i wsp. Midlatency auditory evoked responses: P1 abnormalities in adult autistic subjects. Electroencephalogr Clin Neurophysiol 1992; 2: 164-171.
Cardenas SA, Kassem L, Brotman MA i wsp. Neurocognitive functioning in euthymic patients with bipolardisorder and unaffected relatives: A review of the literature. Neurosci Biobehav Rev 2016; 69: 193-215.
Cermolacce M, Faugère M, Micoulaud-Franchi JA i wsp. Natural speech comprehension in bipolar disorders: Anevent-related brain potential study among manic patients. J Affect Disord 2014; 158: 161-171.
Chandrasekaran B, Engen Van K, Xie Z i wsp. Influence of depressive symptoms on speech perception in adverse listening conditions. Cogn Emot 2015; 29: 900-909.
Christ M, Michael N, Hihn H i wsp. Auditory processing of sine tones before, during and after ECT in depressed patients by fMRI. J Neural Transm 2008; 115: 1199-1211.
Cooke M, Garcia Lecumberri ML, Barker J. The foreign language cocktail party problem: Energetic and informational masking effects in non-native speech perception. J Acoust Soc Am 2008; 123: 414-427.
Czyżewski A, Kostek B, Skarżyński H. Technika komputerowa w audiologii, foniatrii i logopedii. Exit, Warszawa 2002.
Delaloye C, Moy G, Bilbao F i wsp. Longitudinal analysis of cognitive performances and structural brain changes in late-life bipolar disorder. Int J Geriatr Psychiatry 2011; 26: 1309-1318.
Dodin V, Nandrino JL. Cognitive processing of anorexic patients in recognition tasks: An event-related potentials study. Int J Eat Disord 2003; 3: 299-307.
Drevets WC, Raichle ME. Neuroatomical circuits in depression: implications for treatment mechanisms. Psychopharmacol Bull 1992; 28: 261-274.
Erwin RJ, Mawhinney-Hee M, Gur RC i wsp. Midlatency auditory evoked responses in schizophrenia. Biol Psychiatry 1991; 5: 430-442.
Fisher M, Mellon SH, Wolkowitz O i wsp. Neuroscience-informed auditory training in schizophrenia: A final report of the effects on cognition and serum brain-derived neurotrophic factor. Schizophr Res Cogn 2016; 3: 1-7.
Fitzgerald PB, Srithiran A, Benitez J i wsp. An fMRI study of prefrontal brain activation during multiple tasks in patients with major depressive disorder. Hum Brain Mapp 2008; 29: 490-501.
Frias A, Palma C, Farriols N. Neurocognitive impairments among youth with pediatric bipolar disorder: A systematic review of neuropsychological research. J Affect Disord 2014; 166: 297-306.
Fuente A, McPherson B. Ośrodkowe procesy przetwarzania słuchowego: wprowadzenie i opis testów możliwych do zastosowania u pacjentów polskojęzycznych. Otolaryngologia 2007; 6: 66-76.
Gascon GG, Johnson R, Burd L. Central auditory processing and attention deficit disorders. J Child Neurol 1986; 1: 27-33.
Greicius MD, Flores BH, Menon V i wsp. Resting-state functional connectivity in major depression: abnormally increased contributions from subgenual cingulate cortex and thalamus. Biol Psychiatry 2007; 62: 429-437.
Hagerman B. Sentences for testing speech intelligibility in noise. Scand Audiol 1982; 11: 79-87.
Hegerl U, Juckel G. Identifying psychiatric patients with serotonergic dysfunctions by event-related potentials. World J Biol Psychiatry 2000; 1: 112-118.
Hegerl U, Gallinat J, Juckel G. Event-related potentials. Do they reflect central serotonergic neurotransmission and do they predict clinical response to serotonin agonists? J Affect Disord 2001; 62: 93-100.
Herrera-Guzmán J, Gudayol-Ferré E, Herrera-Abarca JE i wsp. Major Depressive Disorder in recovery and neuropsychological functioning: Effects of selective serotonin reuptake inhibitor and dual inhibitor depression treatments on residual cognitive deficits in patients with Major Depressive Disorder in recovery. J Affect Disord 2010; 123: 341-350.
Iliadou V, Iakovides S. Contribution of psychoacoustics and neuroaudiology in revealing correlation of mental disorders with central auditory processing disorders. Ann Gen Hosp Psychiatry 2003; 20: 5.
Iliadou V, Ptok M, Grech H i wsp. A European Perspective on Auditory Processing Disorder-Current Knowledge and Future Research Focus. Front Neurol 2017; 21: 622.
Kalikow DN, Stevens KN, Elliot LL. Development of a test of speech intelligibility in noise using sentence materials with controlled word predictability. J Acoust Soc Am 1997; 61: 1337-1351.
Katada E, Sato K, Sawaki A i wsp. Long-term effects of donepezil on P300 auditory event-related potentials in patients with Alzheimer’s disease. J Geriatr Psychiatry Neurol 2003; 1: 39-43.
Kollmeier B, Wesselkamp M. Development and evaluation of a sentence test for objective and subjective speech intelligibility assessment. J Acoust Soc Am 1994; 4: 1085-1099.
Kreisman NV, John AB, Kreisman BM i wsp. Psychosocial status of children with auditory processing disorder. J Am Acad Audiol 2012; 23: 222-233.
Kujala T, Naatanen R. The mismatch negativity in evaluating central auditory dysfunction in dyslexia. Neurosci Biobehav Rev 2001; 25: 535-543.
Lacerda AL, Nicoletti MA, Brambilla P i wsp. Anatomical MRI study of basal ganglia in major depressive disorder. Psychiatry Res 2003; 124: 129-140.
Matthews L. Hearing loss, tinnitus and mental health. A literature review. Action on Hearing Loss. London 2013.
Michael N, Ostermann J, Soros P i wsp. Altered habituation in the auditory cortex in a subgroup of depressed patients by functional magnetic resonance imaging. Neuropsychobiology 2004; 49: 5-9.
Michie PT, Innes-Brown H, Todd J i wsp. Duration mismatch negativity in biological relatives of patients with schizophrenia spectrum disorders. Biol Psychiatry 2002; 7: 749-758.
Milak MS, Parsey RV, Keilp J i wsp. Neuroanatomic correlates of psychopathologic components of major depressive disorder. Arch Gen Psychiatry 2005; 62: 397-408.
Nęcka E, Orzechowski J, Szymura B. Psychologia poznawcza. PWN, Warszawa 2013.
Nielzén S, Olsson O. Psychoacoustic investigations in schizophrenia. Schizophr Res 1997; 1-2: 119.
Nilsson M, Soli SD, Sullivan JA. Development of the Hearing in Noise Test for the measurement of speech reception thresholds in quiet and in noise. J Acoust Soc Am 1994; 95: 1085-1099.
O’Mahony D, Rowan M, Feely J i wsp. Primary auditory pathway and reticular activating system dysfuction in Alzheimer’s disease. Neurology 1994; 11: 2089-2094.
Opitz B, Schroger E, von Cramon DY. Sensory and cognitive mechanisms for preattentive change detection in auditory cortex. Eur J Neurosci 2005; 21: 531-535.
Ozimek E. Dźwięk i jego percepcja. Aspekty fizyczne i psychoakustyczne. PWN, Warszawa-Poznań 2002.
Ozimek E, Kutzner D, Sęk A, Wicher W. Nowe testy do pomiarów zrozumiałości mowy w szumie dla języka polskiego: test zdaniowy oraz test trypletów cyfrowych. Biuletyn PSPS, 2008; 29: 16.
Ozimek E, Kutzner D, Sęk A i wsp. The Polish sentence tests for measuring the intelligibility of speech in interfering noise. Int J Audiol 2009; 48: 433-443.
Ozimek E, Warzybok A, Kutzner D. Polish sentence matrix test for speech intelligibility measurement in noise. Int J Audiol 2010; 49: 444-454.
Plomp R, Mimpen AM. Improving the reliability of testing the speech reception threshold for sentences. Audiology 1979; 18: 43-53.
Pokryszko-Dragan A, Slotwinski K, Podemski P. Modality-specific changes in P300 parameters in patients with dementia of the Alzheimer type. Med Sci Monit 2003; 4: 130-134.
Porter RJ, Robinson LJ, Malhi GS i wsp. The neurocognitive profile of mood disorders - a review of the evidence and methodological issues. Bipolar Disord 2015; 2: 21-40.
Radanovic M, Nunes PV, Forlenza OV i wsp. Cognitive–linguistic deficits in euthymic elderly patients with bipolar disorder. J Affect Disord 2013; 150: 691-694.
Raucher-Chéné D, Achim AM, Kaladjian A i wsp. Verbal fluency in bipolar disorders: A systematic review and meta-analysis. J Affect Disord 2017; 207: 359-366.
Rybakowski JK, Borkowska A. Neurobiologiczne uwarunkowania zaburzeń funkcji poznawczych. W: Zaburzenia funkcji poznawczych w chorobach psychicznych. Borkowska A (red.). PTP, Kraków 2005: 73-84.
Sanchez-Turet M, Serra-Grabulosa JM. Auditory evoked potentials and alcohol: characteristics of the mismatch negativity component in alcoholism. Rev Neurol 2002; 11: 1049-1055.
Schochat E, Scheuer CI, Andrade ER. ABR and auditory P300 findings in children with ADHD. Arq Neuropsiquiatr 2002; 60: 42-47.
Schulte-Korne G, Deimel W, Bartling i wsp. Pre-attentive processing of auditory patterns in dyslexic human subjects. Neuroscience Letters 1999; 276: 41-44.
Seminowicz DA, Mayberg HS, McIntosh AR i wsp. Limbic-frontal circuitry in major depression: a path modeling metanalysis. Neuroimage 2004; 22: 409-148.
Shinn-Cunningham BG. Object-based auditory and visual attention. Trends Cogn Sci 2008; 12: 182-186.
Smits C, Kapteyn T, Houtgast T. Development and validation of an automatic speech-in-noise screening test by telephone. Int J Audiol 2004; 43: 15-28.
Spilzer JB, Ventry IM. Central auditory dysfunction among chronic alcoholcs. Arch Otolaryngol 1980; 4: 224-229.
Suchodoletz von W. [Significance of auditory perceptual disorders for pediatric and adolescent psychiatric disorders]. Z Kinder Jugendpsychiatr Psychother 2009; 37: 163-72.
Suwalska A, Rybakowski JK. Przestrzenna pamięć operacyjna u leczonych litem pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową w remisji. Neuropsychiatria 2009; 4: 137-144.
Śliwińska-Kowalska M, Kotyło P, Soli SD. Opracowanie list zdaniowych testu rozumienia zdań w szumie dla języka polskiego. Otorynolaryngol 2013, 12: 176-182.
Tollkötter M, Pfleiderer B, Sörös P i wsp. Effects of antidepressive therapy on auditory processing in severely depressed patients: a combined MRS and MEG study. J Psychiatr Res 2006; 40: 293-306.
Tsitsipa E, Fountoulakis KN. The neurocognitive functioning in bipolar disorder: a systematic review of data. Ann Gen Psychiatry 2015; 14: 42.
Vohn R, Fimm B, Weber J i wsp. Management of attentional resources in within-modal and cross-modal divided attention task: a fMRI study. Hum Brain Mapp 2007; 28: 1267-1275.
Wagener K, Josvassen JL, Ardenkjaer R. Design, optimization, and evaluation of a Danish sentence test in noise. Int J Audiol 2003; 42: 10-17.
Welsch LW, Welsh JJ, Healy MP. Central auditory testing and dyslexia. Laryngoscope 1980; 6: 972-984.
Wojnowski W, Obrębowski A, Pruszewicz A i wsp. Testy utrudnione w audiometrii mowy dla języka polskiego. Część I: Przygotowanie materiału testowego. Otolaryngol Pol 2006; 60: 385-390.
Yochim B, Lichtenberg P, MacNeill S. Activity limitations as a mediator of the long-term relationship between depression and verbal fluency. Gerontol 2004; 44, 1: 276.
Zwanzger P, Zavorotnyy M, Diemer J i wsp. Auditory processing in remitted major depression: a long-term follow-up investigation using 3T-fMRI. J Neural Transm 2012; 119: 1565-1573.
© 2019 Termedia Sp. z o.o. All rights reserved.
Developed by Bentus.
PayU - płatności internetowe