Śledczy nie mogą utrudniać pracy medykom

OIL w Krakowie odnosi się do dwóch spraw z ostatnich tygodni. Doszło do nich w szpitalach w Miechowie i w Zakopanem. Opisał je tygodnik „Polityka”. Rodziny pacjentów leżących na oddziałach intensywnej terapii tych placówek nie zgodziły się na odpięcie od aparatury podtrzymującej życie krewnych, mimo że lekarze stwierdzili śmierć mózgu. Zgodnie z polskimi przepisami śmierć mózgu oznacza śmierć człowieka, nawet jeżeli bije serce. W lecznicach, na prośby rodziny, interweniowały policja, prawnik, prokuratura – sprzeciwiały się odłączeniu pacjentów od aparatury.

• W Miechowie ciało pacjentki przez sześć dni po orzeczeniu śmierci było podpięte do respiratora. Prokuratura nadal prowadzi tam postępowanie w sprawie prawidłowości zastosowanych procedur medycznych.
• W Zakopanem – jak podała „Polityka” – do dzisiaj jest problem ze skompletowaniem lekarzy do ostatecznego orzeczenia śmierci pacjenta. Medycy boją się konsekwencji, m.in. internetowego hejtu.

Apel OIL w Krakowie

Okręgowa Izba Lekarska w Krakowie zorganizowała 28 października specjalne spotkanie dla dziennikarzy, na którym poinformowała m.in., że zaapeluje do Ministerstwa Sprawiedliwości i Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji o przyjrzenie się działaniom policji i prokuratury w tych sprawach, jak również o wspólne działania edukacyjne.

– Włączanie się policji i prokuratury w pracę lekarzy, którzy działają zgodnie z procedurami, budzi w nas niepokój. To daje zły przekaz społeczeństwu, że każdą podjętą zgodnie z prawem decyzję można podważyć – powiedziała prezes krakowskiej OIL dr n. med. Marzena Ksel-Teleśnicka.

Podkreśliła, że śledczy nie mogą uniemożliwiać lekarzom wykonywania zawodu.

Zwróciła także uwagę, że na oddziałach intensywnej terapii jest niewiele łóżek i jeżeli ktoś, kto – z prawnego i biologicznego punktu widzenia – zmarł, zajmuje łóżko, to cierpi inna osoba, która potrzebuje tego łóżka.

Medycyna oparta na strachu

OIL w apelu do ministerstw ma poprosić również o podjęcie działań edukacyjnych.

– Wierzymy, że większość takich postępowań rodzin bierze się z niewiedzy, ale i z braku zaufania do lekarzy – powiedziała prezes OIL, dodając, że od ponad 20 lat OIL obserwuje rosnący hejt wobec lekarzy oraz podkopywanie autorytetu zawodu lekarza.

Prezes zaznaczyła, że zgodnie z prawem tylko lekarz jest uprawniony do stwierdzenia zgonu.

– Jeżeli prokurator może listem powstrzymać tę decyzję, jeżeli można wysłać policjanta z pałką, który będzie straszył [lekarzy – red.], to mnie to przypomina rodzaj rodzącej się anarchii – oceniła Ksel-Teleśnicka.

Zdaniem sekretarz Komisji Etyki Okręgowej Rady Lekarskiej w Krakowie dr n. med. Teresy Weber-Lipiec medycyna w ostatnich latach oparta jest „na strachu”. Przypomniała, że niegdyś to lekarz podejmował decyzje o leczeniu i wspomniała o „doktorze Google” – pacjenci sami szukają w internecie informacji, nie zawsze prawdziwych, o chorobach i np. sugerują lekarzowi sposób leczenia.

– Powinniśmy opierać się na medycynie opartej na faktach, procedurach. Są wytyczne – zaznaczyła sekretarz.

Stwierdzenie śmierci mózgu

Zdaniem konsultanta wojewódzkiego w dziedzinie anestezjologii i intensywnej terapii dr n. med. Łukasza Nowaka, „wydaje się, że koncepcja śmierci mózgu budzi u części osób wątpliwości i niejasności”. Przyczyną tego jest, według lekarza, niewiedza o tym, jak długo, jak dokładnie i jak starannie opracowano procedury, pozwalające stwierdzić śmierć mózgu, a tym samym zgon człowieka. Przyczyną wątpliwości części osób może być też, zdaniem konsultanta, brak zaufania do lekarzy i do medycyny.

Ekspert podkreślił, że koncepcja ta była opracowywana przez dziesiątki lat, potwierdzona licznymi badaniami w różnych krajach.

Procedura stwierdzenia śmierci mózgu została opisana w obwieszczeniu ministra zdrowia w 2019 r., a wcześniej w latach 80.

Stwierdzenie śmierci mózgu odbywa się dwuetapowo. Najpierw lekarz w drodze badań obrazowych stwierdza ciężkie, nieodwracalne uszkodzenie mózgu, obejmujące też pień mózgu. W tym samym etapie lekarz wyklucza odwracalne przyczyny stanu śpiączkowego. Potem jeszcze następuje czas obserwacji klinicznej.

Drugi etap procedury to potwierdzenie śmierci mózgu przez komisję złożoną z anestezjologa lub neonatologa oraz neurologa lub neurochirurga. Komisja dwukrotnie przeprowadza badania potwierdzające śmierć mózgu. W nietypowych sytuacjach na koniec przeprowadzane są jeszcze badania dodatkowe.

Aborcja i wyciek danych – Katarzyna Kotula zawiadomiła prokuraturę – Oczekuję, że prokuratura sprawdzi, czy ze Szpitala Specjalistycznego im. Antoniego Falkiewicza we Wrocławiu, w którym odmówiono pacjentce legalnej aborcji, wyciekły do fundacji Kai Godek dane wrażliwe tej pacjentki – stwierdziła minister do spraw równości Katarzyna Kotula, informując o skierowaniu sprawy do śledczych.