Cytobus we mgle

Niska zgłaszalność na badania profilaktyczne to wciąż jeden z problemów polskiej ochrony zdrowia – szczególnie duży, jeśli chodzi o profilaktykę raka szyjki macicy.

W tej sprawie do minister zdrowia pisze posłanka Katarzyna Osos z Koalicji Obywatelskiej.

– Według stanu na 1 sierpnia 2026 r. wskaźnik objęcia rocznej populacji kwalifikującej się do programu wyniósł w skali kraju zaledwie 14,55 proc. – podaje w interpelacji nr 19810 z 14 września alarmujące dane z Systemu Informatycznego Monitorowania Profilaktyki.

Posłanka podkreśla, że statystyki pokazują ogromne dysproporcje pomiędzy poszczególnymi regionami kraju.

Najwyższy wskaźnik zgłaszalności odnotowano w województwie pomorskim – 19,00 proc., a tuż za nim uplasowało się województwo śląskie z wynikiem 18,00 proc.

Najniższe wartości odnotowano w województwach opolskim (10,17 proc.) i lubuskim (10,55 proc.).

Katarzyna Osos wskazuje, że sposobem na zbyt niską zgłaszalność mogłyby być mobilne pracownie diagnostyczne – tzw. cytobusy.

– Mogłyby one skutecznie docierać do kobiet mieszkających na terenach wiejskich i wykluczonych komunikacyjnie, dla których dojazd do stacjonarnych placówek medycznych stanowi problem nie do rozwiązania. Kłopotem jest jednak prawo i finansowanie. Zgodnie z rozporządzeniem koszykowym etap podstawowy programu profilaktyki raka szyjki macicy może być realizowany zarówno w trybie stacjonarnym, jak i mobilnym. Jednak zarządzenie nr 111/2022/DSOZ prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z 2 września 2022 r. nie zawiera produktu poświęconego pracowniom mobilnym w tym obszarze profilaktyki. Ta uniemożliwia mobilnym jednostkom efektywne działanie, mimo że w przypadku profilaktyki raka piersi mechanizm ten uregulowano odmiennie – podkreśla posłanka, pytając minister zdrowia:

• Czy kierownictwo ministerstwo ma dane wskazujące, że dostępność świadczeń profilaktyki raka szyjki macicy jest istotnie większa niż świadczeń profilaktyki raka piersi?
• Czy resort podejmie działania mające na celu wdrożenie odpowiednich rozwiązań, które umożliwią funkcjonowanie cytobusów?

Do 23 września sierpnia nie ma odpowiedzi na interpelację posłanki.

Choroba z wyboru? ►– Mimo dostępności wielu programów profilaktycznych wciąż problemem pozostaje ich niewystarczające wykorzystanie przez pacjentów – mówił w Senacie wiceminister zdrowia Tomasz Maciejewski, podsumowując ich dotychczasową realizację.

Przeczytaj także: „Rak na własne życzenie”, „Opieka nad pacjentami z nowotworami głowy i szyi – informacja prosto z resortu” i „Kartoteka bez przekwitania”.