Potencjał wykorzystania leków biologicznych biorównoważnych

Chodzi o raport IQVIA Institute „Biosimilar Sustainability Scorecards for Europe 2026”, w którym przeanalizowano szesnaście wskaźników w ośmiu obszarach, w tym:

• politykę cenową,
• systemy zachęt,
• mechanizmy zakupowe,
• bezpieczeństwo dostaw,
• praktyki kliniczne,
• poziom konkurencji,
• ogólną wydajność systemów ochrony zdrowia.

W skrócie

Najważniejsze wnioski z dokumentu:

• leki biologiczne biorównoważne wygenerowały w Europie ok. 75 mld euro oszczędności dla systemów ochrony zdrowia, umożliwiając objęcie leczeniem większej liczby pacjentów,
• w wielu krajach wprowadzenie biosymilarów skutkowało spadkiem cen nawet o 50 proc., a w wybranych terapiach wzrostem liczby pacjentów objętych leczeniem o ponad 200 proc.,
• Polska została oceniona na poziomie 3,1/5 (umiarkowana trwałość rynku), osiągając niższy wynik niż Słowenia (3,6) i Rumunia (3,2), które skuteczniej przekładają dostępność biosymilarów na faktyczny wzrost liczby leczonych pacjentów,
• dostęp do leczenia biologicznego w naszym kraju pozostaje ograniczony, między innymi ze względu na koncentrację terapii w programach lekowych oraz ich restrykcyjne kryteria włączenia,
• różnice między krajami wynikają przede wszystkim z przyjętych rozwiązań w zakresie polityki cenowej, mechanizmów zamówień publicznych oraz systemów zachęt do stosowania leków biorównoważnych, które bezpośrednio wpływają na poziom konkurencji i dostępność leczenia,
• w perspektywie najbliższych lat ponad 100 leków biologicznych utraci ochronę patentową, co stwarza istotną szansę na dalsze zwiększanie dostępności terapii przy jednoczesnym generowaniu oszczędności dla systemów – jednocześnie agresywne polityki takie jak obniżki cen, ceny referencyjne czy mechanizmy „clawback” (zwrot części przychodów po przekroczeniu limitów budżetowych) mogą podważać konkurencję i zniechęcać producentów do wejścia na rynek,
• utrzymanie długoterminowych oszczędności i poprawa dostępu nie są zagwarantowane – zależą od wyważonych polityk krajowych, które wspierają konkurencję, zaufanie kliniczne, ciągłość i bezpieczeństwo dostaw oraz zachęcają do inwestycji w rozwój rynku.

Dokument w całości dostępny jest na stronie internetowej: www.iqvia.com/biosimilar-sustainability-scorecards-for-europe-2026.

Przeczytaj także: „Polityka lekowa jeszcze w tym roku?”.