Olej lawendowy zmniejsza podstawowe objawy ciężkiej depresji
Doustny preparat oleju lawendowego miał szerokie działanie przeciwdepresyjne u pacjentów z epizodem depresji o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego, a profil objawów był zbliżony do obserwowanego przy stosowaniu sertraliny (leku z grupy SSRI).
Wyniki randomizowanego badania z grupą kontrolną, obejmującego prawie 500 pacjentów, wykazały, że preparat o nazwie Silexan był po 8 tygodniach istotnie skuteczniejszy od placebo w łagodzeniu pięciu z dziewięciu objawów ocenianych za pomocą skali depresji Montgomery-Åsberg (MADRS), w tym widocznego i zgłaszanego smutku, zmniejszonego apetytu, trudności z koncentracją oraz znużenia.
Zdaniem badaczy kierowanych przez dr. Hansa-Jürgena Möllera z Uniwersytetu Ludwika i Maksymiliana w Monachium (Niemcy), wyniki te wskazują na „niezależne, bezpośrednie działanie przeciwdepresyjne”.
Silexan to standaryzowany preparat doustny zawierający olejek eteryczny z Lavandula angustifolia, zarejestrowany jako produkt leczniczy stosowany w zaburzeniach lękowych. We wcześniejszych badaniach z randomizacją i grupą kontrolną otrzymującą placebo wykazano, że lek ten nie tylko łagodzi objawy lękowe, ale także poprawia stan pacjentów z towarzyszącą depresją.
Działanie przeciwdepresyjne zaobserwowano również u pacjentów z mieszanymi zaburzeniami lękowymi i depresyjnymi, co sugeruje, że korzyści płynące ze stosowania tego preparatu wykraczają poza samo działanie przeciwlękowe.
Naukowcy zwracają uwagę na dużą heterogeniczność dużej depresji (MDD): u pacjentów występują różne układy objawów. Aby scharakteryzować działanie przeciwdepresyjne Silexanu, badacze wykraczali poza analizę ogólnego wyniku w skali MADRS i przyglądali się zmianom w poszczególnych jej pozycjach.
Ponadto, aby lepiej zrozumieć, które objawy depresji w największym stopniu przyczyniały się do ogólnej poprawy stanu zdrowia, przeprowadzono zaplanowaną wcześniej analizę eksploracyjną poszczególnych pozycji skali MADRS.
We wspomnianym wcześniej badaniu LEAD – prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby i z zastosowaniem podwójnego placebo – wykazano, że po 8 tygodniach stosowania zarówno Silexan (w dawce 80 mg/dobę), jak i sertralina (50 mg/dobę) były skuteczniejsze od placebo pod względem całkowitego wyniku w skali MADRS u pacjentów z depresją o nasileniu łagodnym do umiarkowanego.
W niniejszej, zaplanowanej wcześniej analizie eksploracyjnej tego samego badania naukowcy sprawdzali, czy ogólna poprawa stanu pacjentów znajdowała odzwierciedlenie w zmianach poszczególnych objawów depresji.
Analizą objęto 498 dorosłych (głównie rasy białej) z ośrodków w Niemczech i Polsce, cierpiących na łagodną lub umiarkowaną postać epizodu pojedynczego albo nawracającej dużej depresji (MDD). Uczestników przydzielono losowo do grup otrzymujących przez 8 tygodni preparat Silexan, sertralinę lub placebo. Ocenie poddano dziewięć poszczególnych pozycji skali MADRS.
Uczestników przydzielono losowo do grup otrzymujących przez 8 tygodni preparat Silexan (n = 170; średni wiek: 45,8 lat; 69,4 proc. kobiet), sertralinę (n = 171; średni wiek: 44,7 lat; 64,3 proc. kobiet) lub placebo (n = 157; średni wiek: 46,6 lat; 63,1proc. kobiet).
Wyniki wykazały, że zarówno Silexan, jak i sertralina były skuteczniejsze od placebo w zakresie zmniejszania całkowitego wyniku w skali MADRS (odpowiednio P = 0,008 i P = 0,001).
Ponadto Silexan okazał się istotnie skuteczniejszy od placebo w odniesieniu do pięciu pozycji skali MADRS: widocznego smutku (P = 0,014), zgłaszanego smutku (P = 0,011), zmniejszonego apetytu (P = 0,048), trudności z koncentracją (P = 0,011) oraz wyczerpania (P = 0,003).
W przypadku Silexanu odnotowano również skorygowane różnice średnich wynoszące ponad 0,2 punktu w porównaniu z placebo w zakresie napięcia wewnętrznego oraz niezdolności do odczuwania emocji, choć w obu przypadkach wyniki te nieznacznie nie osiągnęły progu istotności statystycznej (odpowiednio P = 0,051 i P = 0,058). Ogólnie rzecz biorąc, wyniki uzyskane dla poszczególnych pozycji skali przy stosowaniu Silexanu i sertraliny były w dużej mierze porównywalne.
Najbardziej wyraźną poprawę podczas stosowania Silexanu zaobserwowano w zakresie objawów kluczowych dla dużej depresji (MDD), w tym obniżonego nastroju, anhedonii i utraty energii.
Badacze zaznaczyli jednak, że analizy poszczególnych pozycji skali miały charakter eksploracyjny i nie uwzględniały korekty ze względu na wielokrotne porównania.
Podkreślono również, że badanie LEAD nie zostało zaprojektowane ani nie miało wystarczającej mocy statystycznej, aby wykazać wyższość leku na poziomie poszczególnych pozycji skali, a ponadto nie istnieje zweryfikowany próg określający klinicznie istotną różnicę między grupami dla pojedynczych pozycji MADRS.
