Prewencja nowotworów w zespole Lyncha

Zespół Lyncha wiąże się ze znaczną podatnością na zachorowanie na raka jelita grubego oraz inne nowotwory uwarunkowane defektem naprawy DNA. W próbie klinicznej CAPP2 wykazano wprawdzie, że codzienne stosowanie 600 mg kwasu acetylosalicylowego wyraźnie zmniejsza to zagrożenie, jednak tak wysoka dawka rodzi poważne obawy o poważne epizody krwawienia. W badaniu CaPP3 autorzy postanowili zatem sprawdzić, czy mniejsze dawki leku pozwolą zachować efekt ochronny przy zdecydowanie lepszym profilu bezpieczeństwa.

W tym wieloośrodkowym, randomizowanym badaniu typu non-inferiority wzięło udział 1866 dorosłych pacjentów z potwierdzoną mutacją, rekrutowanych w ośrodkach w Wielkiej Brytanii, Australii, Finlandii, Izraelu i Hiszpanii. Uczestników przydzielono losowo w proporcji 3:3:4 do grup przyjmujących kwas acetylosalicylowy w dawce 100 mg, 300 mg lub standardowej 600 mg na dobę przez 5 lat (w tym 2 lata w warunkach podwójnie ślepej próby). Jako cel pierwszorzędowy przyjęto wystąpienie nowych nowotworów związanych z zespołem Lyncha, oceniając czas do wystąpienia pierwszego ogniska oraz łączną liczbę zachorowań w trakcie obserwacji, której mediana wyniosła 66,4 miesiąca.

Dawka 100 mg okazała się równoważna dawce standardowej pod względem zapobiegania nowotworom (HR = 0,97; 95-proc. CI: 0,67–1,42). Nie potwierdzono natomiast skuteczności dawki 300 mg, przy której paradoksalnie obserwowano wyższą zachorowalność na nowotwory, mimo że pod względem powikłań krwotocznych plasowała się ona między obiema skrajnymi grupami. Częstość działań niepożądanych wzrastała proporcjonalnie do dawki (25,0 proc. przy 100 mg vs 31,2 proc. przy 600 mg; p = 0,03), a poważne incydenty krwawienia nie wystąpiły u żadnego pacjenta stosującego najmniejszą dawkę, podczas gdy w ramieniu 600 mg odnotowano je u 1,5 proc. uczestników (p = 0,004).

Choć w modelach statystycznych dawka 100 mg nie osiągnęła idealnej równoważności, w praktyce klinicznej wydaje się najrozsądniejszym kompromisem. Utrzymuje kluczowe działanie ochronne znane z wyższych schematów, ale dzięki diametralnej redukcji ryzyka krwawień (które dotąd najbardziej zniechęcało do wdrożenia stałej ochrony kwasem acetylosalicylowym) umożliwia bezpieczne, wieloletnie leczenie u osób obciążonych tą mutacją.