Kod długowieczności
123RF
U osób, które ukończyły 110 lat, zidentyfikowano wyjątkowo wysoki poziom limfocytów CD4, zdolnych do eliminowania komórek nowotworowych.
Badacze zidentyfikowali u osób mających 110 lat i więcej wyjątkowo wysoki poziom limfocytów CD4, które wykazują zdolność do zwalczania infekcji oraz neutralizowania komórek nowotworowych. Choć ich dokładny związek z długowiecznością pozostaje w fazie badań, odkrycie to pozwala lepiej zrozumieć procesy immunologiczne u najstarszych seniorów.
Istotnym elementem ludzkiego układu odpornościowego są cytotoksyczne limfocyty T (CD4 – cluster of differentiation 4) – odgrywają one ważną rolę w neutralizowaniu patogenów i niszczeniu zmian rakowych, a w razie potrzeby namnażają się poprzez klonowanie komórkowe. Najnowsza analiza wskazała, że mogą one mieć również fundamentalne znaczenie dla zdrowego starzenia się organizmu.
– Starzenie się układu immunologicznego to nie tylko proces jego osłabiania. Selektywne namnażanie się konkretnych subpopulacji limfocytów T sugeruje, że nawet w niezwykle zaawansowanym wieku organizm potrafi dostosować się do wyzwań związanych z upływem czasu – wyjaśnia prof. Kosuke Hashimoto z Uniwersytetu w Osace w Japonii, autor pracy „CD4 CTLs in supercentenarians: Signs of adaptive expansion in healthy aging”1 opublikowanej na łamach czasopisma „Cell Reports”.
Jak się okazało, u przedstawicieli najstarszej grupy demograficznej komórki te skutecznie się replikują i adaptują.
– Limfocyty CD4 CTL stanowią nietypową, stosunkowo rzadką frakcję. Z tego względu ich wyraźny wzrost u superstulatków może dostarczyć cennych wskazówek na temat mechanizmów warunkujących utrzymanie sprawności immunologicznej w skrajnie zaawansowanym wieku – dodał prof. Kosuke Hashimoto.
Zespół badawczy przeanalizował próbki krwi pobrane od 28 ochotników, których podzielono na trzy grupy wiekowe: 70–99 lat, 100–109 lat oraz 110 lat i więcej. Wyniki pokazały, że odsetek omawianych struktur rósł proporcjonalnie do wieku badanych, wynosząc odpowiednio: 4 proc., 9,6 proc. oraz 17,6 proc.
Zanotowane zjawisko nie ograniczało się jednak wyłącznie do dwóch najstarszych grup. Absolutny rekord pod względem odsetka tych komórek stwierdzono bowiem u pacjenta, który nie ukończył jeszcze setnego roku życia.
Zwiększona obecność badanych limfocytów wynikała z procesu ich klonalnej ekspansji, typowej dla stanów infekcyjnych. Sugeruje to, że zjawisko stanowi bezpośrednią odpowiedź organizmu na potencjalne zagrożenia. U jednego z uczestników klony pochodzące z pojedynczej linii komórkowej stanowiły aż 53,8 proc. całej populacji tego typu limfocytów. Dodatkowo profil receptorowy znacznej części komórek krążących we krwi ochotników odpowiadał strukturom atakującym konkretne nowotwory – raka płuca, piersi czy wątroby. Co istotne, u żadnego z badanych nie zdiagnozowano choroby onkologicznej.
– Niektóre z tych limfocytów potrafią rozpoznawać cele związane z nowotworami, choć nie mamy jeszcze pewności co do dokładnego mechanizmu – podkreślił prof. Kosuke Hashimoto.
Naukowcy zastrzegli jednocześnie, że samo odkrycie nie jest ostatecznym dowodem na to, iż wysokie stężenie CD4 CTL bezpośrednio zapobiega chorobom onkologicznym lub samoistnie wydłuża życie, jednak taki scenariusz istnieje.
Kolejnym działaniem zespołu będzie analiza zachowania się tych komórek bezpośrednio w ludzkich tkankach.
– Wraz z upływem lat w ciele coraz częściej pojawiają się nieprawidłowości, w tym komórki starzejące się i nowotworowe. Nasze ustalenia wskazują, że sprawna adaptacja układu immunologicznego do takich zmian może przyczyniać się do wyjątkowej długowieczności – podsumował prof. Kosuke Hashimoto.
Przypis:
Przeczytaj także: „Długowieczność tak, ale pod pewnymi warunkami”, „Gimnastyka języka i starość znika” i „Jak szybko się starzejemy?”.
