Prof. Janusz Rybakowski – wyrazy uznania od wydawnictwa Termedia za całokształt drogi zawodowej
| Tagi: | Janusz Rybakowski, choroba afektywna dwubiegunowa, ChAD, leczenie litem, psychiatra, psychiatria, Polska Akademia Nauk, PAN, Uniwersytet Medyczny w Poznaniu |
Prof. Janusz Rybakowski, psychiatra, jeden z najwybitniejszych polskich uczonych w dziedzinie psychiatrii i neuronauki, nagradzany na całym świecie badacz i klinicysta, doceniany nauczyciel akademicki, 8 stycznia 2026 r. ukończył 80 lat.
Wydawnictwo Medyczne Termedia z tej okazji składa profesorowi Januszowi Rybakowskiemu najserdeczniejsze życzenia urodzinowe, życząc wielu dalszych osiągnięć w pracy naukowej, klinicznej oraz w życiu osobistym.
Szacowny jubilat jest emerytowanym kierownikiem Kliniki Psychiatrii Dorosłych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu (kierował nią od 1995 do 2016 r.). W latach 1976-1977 był stypendystą Narodowych Instytutów Zdrowia USA w Katedrze Psychiatrii Uniwersytetu Pennsylvania w Filadelfii. W latach 1985-1995 kierował Katedrą i Kliniką Psychiatrii Akademii Medycznej w Bydgoszczy.
Członek rzeczywisty PAN
Prof. Janusz Rybakowski znalazł się wśród naukowców, których dorobek i autorytet zostały szczególnie docenione przez Polską Akademię Nauk. Jako jedyny psychiatra w dotychczasowej historii PAN był od 2022 r. członkiem korespondentem PAN.
26 czerwca 2025 r., będąc jedynym przedstawicielem Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, uzyskał status członka rzeczywistego PAN w Wydziale V Nauk Medycznych.
Wskaźnik Hirscha 66, najwyższy wśród polskich psychiatrów
Profesor Rybakowski jest autorem ponad 700 publikacji o wskaźniku Hirscha 66, najwyższym wśród polskich psychiatrów. Znajduje się w ścisłej, światowej czołówce naukowców. Jest jedynym psychiatrą wśród polskich nazwisk w gronie top 2 proc. naukowców świata według opracowania Stanford University i Elsevier w 2025 r. (20 818. miejsce na świecie) oraz w 2 proc. badaczy wybranych pod względem publikacji naukowych w 2024 r. (24726. miejsce na świecie). Według rankingu research.com z 2025 r. zajmuje 19. miejsce w Polsce wśród naukowców z dziedziny medycyny.
Jako wieloletni kierownik Kliniki Psychiatrii Dorosłych Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu prof. Janusz Rybakowski stworzył jeden z najważniejszych ośrodków klinicznych i naukowych w polskiej psychiatrii. Pod jego kierunkiem kształciły się pokolenia lekarzy, wypromował także 40 doktorów nauk medycznych.
Jest również członkiem kilkunastu międzynarodowych towarzystw naukowych oraz kilkunastu komitetów redakcyjnych czasopism o zasięgu międzynarodowym. W latach 1998-2001 piastował funkcję prezesa Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Natomiast obecnie jest przewodniczącym sekcji psychofarmakologii PTP, przewodniczącym Rady Programowej „Psychiatrii Polskiej”, redaktorem naczelnym „Farmakoterapii w Psychiatrii i Neurologii” oraz „Neuropsychiatrii i Neuropsychologii”.
Prof. Rybakowski otrzymał najważniejsze nagrody międzynarodowe, takie jak Lifetime Achievement Award od European Bipolar Forum za całokształt badań nad chorobą afektywną dwubiegunową (2012 r.); Lifetime Achievement Award od Światowego Towarzystwa Psychiatrii Biologicznej (2015 r.) oraz nagrodę naukową im. Mogensa Schou od International Society of Bipolar Disorder (2018 r.).
Choroba afektywna dwubiegunowa i terapeutyczne stosowanie litu
Badania naukowe prof. Janusza Rybakowskiego obejmują neurobiologię i psychofarmakologię chorób afektywnych i schizofrenii, a wiodącym ich tematem jest choroba afektywna dwubiegunowa i terapeutyczne stosowanie litu. Wydawnictwo medyczne Termedia opublikowało polską i angielską wersję książek: „Oblicza choroby maniakalno-depresyjnej” oraz „Lit – niezwykły lek w psychiatrii”.
Nic więc dziwnego, że z okazji swojego jubileuszu wybitny znawca w dziedzinie badań i leczenia choroby afektywnej dwubiegunowej wygłosił wykład „Choroba afektywna dwubiegunowa i leczenie litem – update 2026”. W wykładzie przeanalizował problem wzrostu zachorowalności na ChAD, która stała się szóstą w kolejności chorób przyczyną niepełnosprawności, średnio skracając życia o 12–14 lat. Podniósł m.in. badane aktualnie zagadnienia związaniem z rozwojem tej choroby, takie jak prozapalna aktywacja komórek mikroglejowych mózgu, zaburzenia mitochondriów, mikrobiomu jelitowego i rytmów biologicznych.
Dużą część prelekcji poświęcił wyzwaniom klinicznym, których źródłem jest opóźnione rozpoznanie ChAD i identyfikacja depresji pre-bipolar. Prof. Rybakowski szczegółowo omówił także wskazania do stosowania litu w leczeniu epizodów maniakalnych, depresyjnych oraz w zapobieganiu nawrotom w ChAD.
Przeczytaj także: „Rodzimi naukowcy wśród najczęściej cytowanych”, „Prof. Janusz Rybakowski członkiem rzeczywistym PAN”.

