Kiedy wyrok zmienia się w nadzieję – nowa refundacja w DRP

Od lipca 2026 roku pacjenci w Polsce z ograniczoną postacią drobnokomórkowego raka płuca będą mieli dostęp do nowej terapii, która po raz pierwszy od niemal 40 lat znacząco poprawia wyniki leczenia. Durwalumab stosowany po zakończeniu radykalnej radiochemioterapii nie tylko wydłuża życie chorych, ale u części z nich stwarza również szansę na trwałe wyleczenie. Skuteczność tego podejścia potwierdziły wyniki badania ADRIATIC.

Choroba, w której od dekad nic się nie zmieniało

Drobnokomórkowy rak płuca (DRP) to jeden z najbardziej agresywnych nowotworów. Charakteryzuje się szybkim wzrostem, skłonnością do wczesnego tworzenia przerzutów oraz wysokim ryzykiem nawrotu choroby.

Przez wiele lat u chorych z ograniczoną postacią DRP standardem była jednoczasowa radiochemioterapia. U części chorych stosowano również profilaktyczne napromienianie mózgu, aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia przerzutów do ośrodkowego układu nerwowego.

Po zakończeniu leczenia pacjenci pozostawali pod regularną opieką lekarską. Nie było jednak dostępnych terapii, które mogłyby dodatkowo zmniejszyć ryzyko nawrotu choroby — możliwe było jedynie monitorowanie stanu zdrowia i szybkie wykrywanie ewentualnej wznowy. Pięć lat od rozpoznania żyło jedynie około 30–35 proc. chorych.

ADRIATIC — badanie, które zmienia paradygmat

Właśnie dlatego wyniki badania ADRIATIC wzbudziły tak duże zainteresowanie środowiska medycznego. Zostały one zaprezentowane podczas sesji plenarnej kongresu ASCO 2024 oraz opublikowane na łamach prestiżowego czasopisma medycznego The New England Journal of Medicine.

W badaniu uczestniczyli pacjenci z ograniczoną postacią drobnokomórkowego raka płuca, u których po zakończeniu jednoczasowej radiochemioterapii nie stwierdzono progresji choroby. Chorzy otrzymywali durwalumab – podawany raz na cztery tygodnie przez maksymalnie dwa lata – lub placebo.

Uzyskane wyniki okazały się przełomowe. Pacjenci leczeni durwalumabem żyli średnio niemal o dwa lata dłużej niż osoby otrzymujące placebo. Mediana czasu przeżycia całkowitego wyniosła 55,9 miesiąca w porównaniu z 33,4 miesiąca w grupie kontrolnej. Leczenie wydłużyło również czas życia bez progresji choroby – odpowiednio do 16,6 miesiąca wobec 9,2 miesiąca w grupie placebo.

Co równie ważne, terapia była dobrze tolerowana. Nie zaobserwowano istotnego wzrostu liczby działań niepożądanych w porównaniu z placebo, a profil bezpieczeństwa był zgodny z dotychczasowymi doświadczeniami dotyczącymi stosowania durwalumabu.

ADRIATIC jest pierwszym badaniem III fazy, które wykazało, że immunoterapia durwalumabem może znacząco poprawić wyniki leczenia pacjentów z ograniczoną postacią DRP. Odkrycie to doprowadziło do zmiany światowych standardów postępowania w tej chorobie.

Znaczenie tego leczenia wykracza jednak poza same liczby. Durwalumab nie jest stosowany wyłącznie po to, aby opóźnić rozwój choroby. Stanowi kontynuację leczenia prowadzonego z zamiarem całkowitego wyleczenia, rozpoczętego wcześniej radiochemioterapią. Jego zadaniem jest utrwalenie efektów uzyskanych dzięki leczeniu radykalnemu i zmniejszenie ryzyka nawrotu.

Dla pacjentów oznacza to nową perspektywę – leczenia, które pozwala aktywnie zwiększać szansę na długotrwałe przeżycie, a u części chorych może prowadzić do trwałego wyleczenia.

Co zmienia ta decyzja refundacyjna dla polskich pacjentów?

Decyzja Ministerstwa Zdrowia o objęciu od 1 lipca 2026 roku refundacją durwalumabu w terapii konsolidującej po jednoczasowej radiochemioterapii w ograniczonej postaci drobnokomórkowego raka płuca istotnie zmienia rokowanie w  tej grupie chorych.

Włączenie durwalumabu do programu lekowego B.6 oznacza, że przełomowe wyniki badania ADRIATIC mogą zostać przełożone na codzienną praktykę kliniczną.

Jeszcze niedawno dostęp do tej terapii był wskazywany przez ekspertów jako jedna z najważniejszych niezaspokojonych potrzeb w polskiej onkologii. Dzisiejsza decyzja sprawia, że rokowania pacjentów z ograniczoną postacią drobnokomórkowego raka płuca ulegają realnej poprawie, a standard leczenia w Polsce zostaje dostosowany do najnowszych osiągnięć światowej medycyny.

Podsumowanie

Refundacja durwalumabu we wskazaniu ADRIATIC to nie kosmetyczna zmiana na liście leków. To przełom, który zmienia paradygmat leczenia ograniczonej postaci drobnokomórkowego raka płuca – nowotworu, w którym przez dekady postęp był bliski zeru. Dla polskich pacjentów oznacza to realnie dłuższe życie, a dla części z nich – szansę na wyleczenie.

Piśmiennictwo:

1. Cheng Y, Spigel DR, Cho BC, et al. Durvalumab after Chemoradiotherapy in Limited-Stage Small-Cell Lung Cancer. N Engl J Med. 2024;391(14):1313–1327. PMID: 39268857. (Badanie ADRIATIC; ClinicalTrials.govNCT03703297).
2. Spigel DR, Cheng Y, Cho BC, et al. ADRIATIC — analizy podgrup prezentowane podczas Kongresu ESMO 2024 (m.in. niezależnie od schematu radiochemioterapii i zastosowania profilaktycznego napromieniania mózgu).
3. Senan S, Cho BC, Cheng Y, et al. Patient-Reported Outcomes with Consolidation Durvalumab Versus Placebo Following Concurrent Chemoradiotherapy in Limited-Stage Small-Cell Lung Cancer: Results from the Phase 3 ADRIATIC Trial. PMID: 41621752.
4. Charakterystyka Produktu Leczniczego Imfinzi (durwalumab), aktualne wskazania zarejestrowane przez EMA.
5. Obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu refundowanych leków, program lekowy B.6 — edycja obowiązująca od 1 lipca 2026 r.

 
Materiał ma charakter informacyjno-edukacyjny i opiera się na publicznie dostępnych danych klinicznych oraz dokumentach refundacyjnych. Przed publikacją zalecana weryfikacja zgodności z aktualną treścią ChPL oraz obowiązującymi wymogami dotyczącymi materiałów dotyczących produktów leczniczych.