Polska czwartym krajem na świecie, w którym wykonywane są bezinwazyjne operacje jaskry

Jest to kolejny przełom w polskiej okulistyce i ogromny sukces zespołu prof. Jacka P. Szaflika, dyrektora SPKSO w Warszawie – twierdzą lekarze placówki. Zaznaczają, że w zakupie technologii pomogły środki pozyskane z Unii Europejskiej.

Technologia operacyjna FLigHT wykorzystuje laser femtosekundowy

Nowego typu zabieg z użyciem lasera femtosekundowego przeznaczony jest dla pacjenta z jaskrą otwartego kąta przesączania, zarówno w stadium łagodnym, jak i zaawansowanym. Nowa technologa operacyjna o nazwie FLigHT (Femtosecond Laser, Image-Guided, High-precision Trabeculotomy) jest całkowicie bezinwazyjną (bez nacięć) metodą trabekulektomii z wykorzystaniem lasera femtosekundowego.

Trabekulotomia to najczęstszy zabieg leczenia jaskry, polegający obniżeniu ciśnienia wewnątrzgałkowego, poprzez ułatwienie odpływu cieczy wodnistej z wnętrza oka (dzięki utworzeniu nowej drogi jej odpływu). W tym celu torowane jest połączenie między komorą przednią oka a przestrzenią pod spojówką. W górnej części gałki ocznej powstaje tzw. pęcherzyk filtracyjny, przez który swobodnie odpływa ciecz wodnista.

W dotychczasowych operacjach tego typu, takich jak tradycyjna trabekulektomia czy mniej inwazyjna chirurgia MIGS, konieczne jest fizyczne nacięcie oka i wprowadzenie narzędzi lub implantów. System z użyciem lasera femtosekundowego ViaLuxe całkowicie to zmienia. Przede wszystkim nie ma nacięć (Incision-free), ponieważ tego typu laser działa przez nienaruszoną, przezierną rogówkę. Okulista nie musi otwierać gałki ocznej ani aplikować żadnych stałych implantów drenażowych.

Laser femtosekundowy z ogromną dokładnością tworzy jedynie niewielki otwór (aperturę o wymiarach ok. 500x200 mikronów) w tzw. sieci beleczkowania (trabekulum). Otwiera to bezpośrednią drogę odpływu cieczy wodnistej z komory przedniej oka do kanału Schlemma, co obniża ciśnienie wewnątrzgałkowe.

Bardzo ważne jest też wykorzystanie w zabiegu zintegrowanego system obrazowania gonioskopowego oraz tomografii OCT o mikronowej precyzji. Dzięki temu lekarz widzi strukturę oka w czasie rzeczywistym w technologii High-Definition. Obrazowanie OCT pomaga lekarzowi dokładnie wybrać miejsce działania lasera, a ultrakrótkie impulsy pozwalają ograniczyć uszkodzenia sąsiednich tkanek. Technologia umożliwia dopasowanie lokalizacji i liczby kanałów odpływowych do anatomii oka danego pacjenta.

Litwo, co z zaćmą moją? ►Polacy na leczenie zaćmy wciąż najchętniej jeżdżą do Czech, ale na zdrowotnej mapie wyjazdów pojawił się nowy kierunek. To Litwa – mówił o tym Dariusz Dziełak z Narodowego Funduszu Zdrowia.

Jak podkreślają specjaliści Samodzielnego Publicznego Klinicznego Szpitala Okulistycznego w Warszawie, po zabiegu FLigHT nie odnotowano poważnych zdarzeń niepożądanych związanych z procedurą, a badania obrazowe wykonane po dwóch latach wykazały drożność kanałów bez oznak ich zamknięcia lub bliznowacenia. W tej technice tkanka nie jest uszkadzana termicznie, a oko nie jest otwierane, ryzyko infekcji czy gwałtownych skoków ciśnienia pooperacyjnego zredukowano do minimum.

Efekt operacji może być długotrwały. – W opublikowanym badaniu po 24 miesiącach od zabiegu średnie ciśnienie było niższe o 34,6 proc. w porównaniu z wartością wyjściową – twierdzą okuliści SPKSO w Warszawie. Średnie ciśnienie wewnątrzgałkowe po czterech latach od zabiegu było o 30 proc. niższe niż przed leczeniem.

Pierwsze oficjalne tego typu zabiegi w Europie wykonano w klinikach w Londynie i Duesseldorfie. Są one też wykorzystywane w Stanach Zjednoczonych, lecz tam wciąż mają status technologii badawczej (investigational device) i są dostępne wyłącznie w ramach restrykcyjnych, wieloośrodkowych badań klinicznych zatwierdzonych przez Agencję Żywności i Leków (FDA). Polska jest zatem czwartym krajem, po Wielkiej Brytanii, Niemczech i USA, w którym technologia ta jest już dostępna.

Lasery femtosekundowe są w Polsce stosowane od wielu lat w chirurgii zaćmy (metoda FLACS) i korekcji wad wzroku (np. FemtoLASIK). W przypadku leczenia jaskry polskie kliniki stosują inne zaawansowane procedury laserowe i mikrochirurgiczne (np. selektywną trabekuloplastykę laserową SLT, mikropulsową MLT czy zabiegi mikroinwazyjne MIGS).

Przeczytaj także: „Długoterminowa skuteczność tebentafuspu w leczeniu nieoperacyjnego lub przerzutowego czerniaka naczyniówki”