Część ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu niezgodna z konstytucją

Nowelizacja ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych z 12 kwietnia 2024 r. jest sprzeczna z konstytucją – orzekł Trybunał Konstytucyjny. Powód? Niedopuszczenie do głosowania ówczesnych posłów: Mariusza Kamińskiego i Macieja Wąsika (obaj z PiS). Nowelizacja ma utracić moc z upływem osiemnastu miesięcy od dnia publicznego ogłoszenia wyroku przez TK.

Prawo.pl przypomina, że zakwestionowana ustawa umożliwia stosowanie w odniesieniu do wyrobów tytoniowych, które nie są wyrobami akcyzowymi (np. tytoń do żucia, tytoń do nosa), tzw. systemu Track & Trace, czyli Systemu Śledzenia Ruchu i Pochodzenia Wyrobów Tytoniowych. Został on ustanowiony dyrektywą 2014/40. Ustawa upoważniała też ministra finansów do wydania rozporządzenia określającego rodzaje elementów potwierdzających autentyczność zabezpieczenia umieszczanego na opakowaniu jednostkowym wyrobów tytoniowych.

Tytoń – nieustanna walka dobra ze złem Rząd skierował do Sejmu projekt ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych. – Czy ministrowi zdrowia starczy siły, aby doprowadzić ten ważny projekt do końca? – pyta w Menedżerze Zdrowia Konstanty Radziwiłł.

Ustawę podpisał ówczesny prezydent Andrzej Duda, skierował ją jednak do Trybunału Konstytucyjnego z uwagi na wątpliwości co do trybu procedowania. W głosowaniu nie uczestniczyli posłowie Mariusz Kamiński i Maciej Wąsik. Ich mandaty wygasił marszałek Sejmu, co było jednak kwestionowane przez część Sądu Najwyższego (sprawa była przedmiotem sporu między Izbą Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Izbą Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych).

27 maja 2026 r. trybunał uznał, że ustawa jest niezgodna z art. 7 w związku z art. 4 ust. 2, w związku z art. 104 ust. 1 oraz w związku z art. 96 ust. 1 Konstytucji RP. Dlatego ma utracić moc „z upływem osiemnastu miesięcy od dnia publicznego ogłoszenia wyroku przez Trybunał Konstytucyjny”.

Orzeczenie zapadło większością głosów (skład sędziowski: Jarosław Wyrembak, Stanisław Piotrowicz, Bartłomiej Sochański, Bogdan Święczkowski, Rafał Wojciechowski; sędziowie Sochański i Wojciechowski złożyli zdanie odrębne; sygn. akt K 20/24).

Przeczytaj także: „To kraj niemal wolny od tytoniu”.